Vukūʿ-ı muhârebe be-eşkıyây-ı Rumeli

Memleket-i mezkûrenin ihtilâline bâdî ve gürûh-ı eşkıyâya iʿânet ile tuğyân u hasâretlerine sebeb-i ʿâdî olan Tokadcıklı Süleymân'ın nokta-i vücûdu sahîfe-i ʿâlemden hakk ve rişte-i hayâtı nâhun-ı kahr ile fekk olunmak irâde ve Rumeli Vâlîsi Vezîr İbrâhîm Paşa'ya bu keyfiyyet ber-vech-i tafsîl ifâde olunmuşidi. Merkūm, hakkında cereyân eden kuvve-i kāhire-i Saltanat'ı hiss ile devleti işgāl ve me'lûf olduğu şubede vü melʿanetini iʿmâl eyleyerek, Tekfürdağı ve Çorlu havâlîsine nihânî ittifâkı olan dağluları teslît etmek agleb-i ihtimâl olduğuna binâ'en, berü tarafa tehattî vü tecâvüzden ihtirâz ile asâkir-i Şâhâne'nin piyâde ve süvârîsinden vâfir muʿallem asker ifrâz ve livây-ı ʿazîmetleri dest-zen-i ihtizâz kılınmışidi. Asker-i merkūm Çorlu Sahrâsı'nda darb-ı hıyâm-ı ârâm ve Mîr-i mîrân-ı kirâmdan hâlâ Karaman Beylerbeyisi ʿAbdurrahmân Paşa dahi dâyiresi halkıyla bu cemʿiyyete inzımâm ile verâlarından tahrîk-i aʿlâm edüp, iki asker birbirine mülâkī oldukdan sonra, eşkıyâ gürûhunu 'avn-i zi'l-Celâl ile kahr [V 129b] u istîsâl etmeleri bâbında irâde-i kātıʿa cereyân ve asâkir-i mezbûre imtisâl-i emr ü fermân eyleyerek, işbu Rebîʿulâhır'ın on dokuzuncu günü Çorlu'dan fekk-i tınâb-ı ikāmet ve Migalgara'ya vürûdlarında ahmâl ü eskāli terk ve sebükbâr eşkıyânın ikāmet [Ü4 271a] etdikleri Bulgār Karyesi'ne ilkāy-ı ru'b u satvet edüp, fi'l-hâl meteris hafrına iştigāl ve meteris maslahatı ikmâlinden sonra, top ve humpara ve dâne-i tüfeng ile o kavm-i şûm mercûm kılınup, bu hâl ile birkaç sâʿat murûr ve eşkıyânın her ne kadar oldukları karyede esbâb-ı menâʿati tehyi'e etdikleri meşhûd u manzûr olduysa dahi, süvârîler bir-iki defʿa yürüyüş gösterüp, cümûʿ-ı eşkıyâyı kemâl-i mertebe tazyîk ve harmen-i cemʿiyyetlerini âteş-i kahr u nekâl ile tahrîk eyledikleri hengâm, şâm-ı zalâm haylûlet ve ceng ü sitîz ferdâya havâle ile asker-i Şâhâne kemâ-kân emr-i muhâsaraya mübâderet eylediler. Eşkıyânın mukīm oldukları Bulgār Karyesi'nin bir tarafı dâmen-i kûha mülâsık olmak mülâbesesiyle, eşkıyây-ı mezkûre kemâl-i ʿacz ü ıztırâblarından nâşî mürde vü mecrûhlarını ihrâk ve baʿzı eşyâlarını terk ile zikr olunan cebelin pîşe-zârına firâr eyledikleri haberini ru'esây-ı asâkir istirâk etmeleriyle, bu defʿa dahi verâlarından top u tüfeng atılup, vâfiri mecrûh ve baʿzısı hâk-ı helâke matrûh olduğundan gayri, emr-i taʿkībe mübâşeret ve mevcûd olan süvârî taʿyîn olunarak, habere intizâren asker-i Şâhâne Migalgara'ya 'avdet eylediler. [V 130a] Karye-i mezkûrede eşkıyânın iki-üç yüz mikdârı reh-rev-i vâdî-yi “Bi'se'l-masîr" ve vâfiri elem-i zahm ile nâle-gîr olduğu sübût-yâfte-i sıhhat ve berü tarafdan dahi ekall-i kalîl kimseler nûş-i şerbet-i şehâdet ve birkaç kimse şiken-i [Ü4 271b] zahm ile evc-gîr-i şöhret olduğundan fazla, ʿAbdurrahmân Paşa'nın Kethudâsı zahm-dâr ve te'sîr-i nîş-i cerh ile ʿâzim-i dâru'l-karâr oldu. Eşkıyânın baʿzısı mürde ve ekseri zahm-hûrde olarak, Cisr-i Ergene havâlîsinde vâkiʿ bir karyede iki sâʿat kadar meks ü ârâm ve Merîc Nehri'ni ʿubûr ile Dokadçıklı ve sâyirden istimdâd fikrinde oldukları, cemʿiyyetlerinden müteferrik baʿzı kimseler takrîr u iʿlâm ve o havâlîde mütemekkin Mîr-i mîrân'dan Süleymân Paşa eşkıyânın Çirmen Kazâsı'na duhûllerini mübeyyin ʿAbdurrahmân Paşa'ya kāyime gönderüp, üzerlerine hareket eyleyeceğini işʿâr ve zikr olunan eşkıyâ Paşa-yı mûmâ ileyhin ordusuna bir sâʿat mesâfeden nîm-cân ile gāyet perîşân gürîzân olmuş iken, bu fursatı fevt, gālibâ vaktiyle kazıyyeye ʿadem-i vukūfdan neş'et etmiş bir maʿnâ olduğunu erbâb-ı tedkīk tahkīk eylediler. Migalgara her tarafa semt olup, asker-i Şâhâne'ye karâr-gâh olması her ne kadar münâsib mülâhaza olunduysa dahi, o taraflarda zehâyirin fikdânı, sebeb-i iztirâb-ı asker-i Cihân-bânî olacağını ʿAbdurrahmân Paşa ve sâyir ru'esâ te'emmül ve Tekfürdağı'na iki sâʿat karîb bir mahalde ikāmet ve her tarafa itâre-i cevâsîs-i basîret kılınmak husûsunu taʿakkul ile Migalgara'dan hareket eylediklerini tahrîr u işâret eylediler. Paşa-yı mûmâ ileyh ile [V 130b] sâyir zâbitânın levha-tırâz-ı zuhûr olan merdâne vü şecîʿâne hareketleri ve eşkıyâyı kahr u tedmîr ile nâyil-i fevz ü galebe olmaları, haklarında olan [Ü4 272a] teveccühât-ı seniyyeyi ber-mezîd edüp, tahsîn ü âferîni şâmil taraflarına tahrîrât irsâl ve 'atâyâ ve sâyir nevâziş ile ezyâl-i mekârim-i Şâhâne isbâl olunup, eşkıyâ fîmâ-ba'd Merîc'i bu tarafa murûr eder ise, mukābele ile bi'l-külliyye târumâr olunmaları husûsu Rumeli Vâlîsi tarafına dahi işʿâr ve bakıyyetü's-süyûf olan eşkıyânın bi'l-külliyye izmihlâliyçün asker taʿyîn eylemesi tezkâr olundu. Eşkıyây-ı mezbûre üç binden ziyâde ceng-âver ve hayatlarından me'yûs ve dâyimâ züll ü hevâna me'nûs bir kavm-i menhûs olup, bu seneye gelince üzerlerine me'mûr olanlara gâlib ve bu sebeble Rumeli ehâlîsinden esbâb-ı râhat u sükûnu sâlib olmuşlar iken, muʿallem askerin rûz-i mesâffda metânet ü sebâtların ru’yet ve zâbitlerine itâʿat u inkıyâdların bi't-tecribe tahkīk ile darabât-ı pey-der-peylerine tâkat getürmeyeceklerini miyânelerinde meşveret edüp, kulûb-ı kāsiyeleri havf u hirâs ile mel'ân ve fîmâ-ba'd haklarında envâʿ-ı beliyye vü musîbet vukūʿ bulacağını idrâk ile mütehayyir ü sergerdân olduklarını, giriftâr olan baʿzı diller takrîr ü beyân eylediler. Eşkıyây-ı mezbûre bundan sonra berü taraflarda istikrârdan ʿâciz ü der-mânde olup, ber-vech-i muharrer balkānın öte kiçesine firâr etdikleri Rumeli Vâlîsi Vezîr İbrâhîm Paşa'ya ihbâr olunduğuna binâ'en, verâlarından asker taʿyîni Ruscuk [V 131a] Aʿyânı Tirsinikli-zâde'yi ters-nâk edeceğini idrâk ve eşkıyânın istîsâlini [Ü4 272b] mûmâ ileyhe ihâle ve ırk-ı hamiyyetini tahrîk edecek taʿbîrâtı şâmil tarafına baʿs-i kabâle etmişidi. Mûmâ ileyh dahi etrâfdan cemʿ-i asker ve Hezargrad Aʿyânı'nı üzerlerine taʿyîn ile katʿ-1 meslek ü memerr edüp, şöyle ki, eşkıyâ her ne mahalle ʿazîmet etdiler ise taʿkīb ve der-i râhat u sükûnların tîşe-i kahr u nekâl ile tahrîb eyleyüp, her cengde vâfir şakī telef ve şemşîr-i siyâsete ʿalef olarak, Vidin hudûduna duhûl ve me'mûrlar nâ-çâr ʿavd u kufûl edüp, eşkıyânın bu defʿa dahi cemʿiyyetlerine killet ve ancak beş-altı yüz mikdârı tüfeng-endâzları kaldığı sübût-yâfte-i sıhhat-i rivâyet olduğunu Vezîr-i müşârun ileyhe Tirsinikli-zâde tahrîr ü işâret etmekle, müşârun ileyh tarafına vürûd eden evrâk, vâsıl-ı südde-i Şehriyâr-ı âfâk oldukda, keyfiyyet-i mezkûre Vidin Muhâfızı Vezîr ʿOsmân Paşa'ya ifâde vü tezkîr ve havze-i hükümetine dâhil olan bakıyyetü's-süyûfun tedmîr ü izmihlâlleri matlûb-ı Şâhâne idüği makām-ı Sadâret-i ʿuzmâ'dan müşârun ileyhe mü'ekkeden tahrîr olundu.
Attribution
Citation:
"Vukūʿ-ı muhârebe be-eşkıyây-ı Rumeli", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1794_910.html
Item Details
Title:
Vukūʿ-ı muhârebe be-eşkıyây-ı Rumeli
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1219
Source:
Hüseyin Sarıkaya
Format:
text/plain
Language:
ota