Zikr-i infisâh-ı musâlaha-i Françe ve İngiliz

Malta Cezîresi kadîmi üzere serbest olmak mukāvelesinde mukaddemâ iki devlet miyânında sebkat eden muhâvere vü mücâvebe, istînâf-ı mücâdele vü muhârebeyi takrîb etmişiken, İngilizlü'nün bi't-te'ennî sükûtu Françelü'yü mugterr ve iʿtirâf-ı serbestiyyete gûyâ muztarr edüp, ʿalâ-zuʿmihim defʿ-i gavâyil ile matlablarına nâyil olmuşlar idi. Françelü'nün Cezîre-i Malta'yı hâlet-i ûlâsına tenzîl mutâlebesinde oldukları baʿde-bürhetin mine'z-zemân Malta'yı kemâ-kân zabt ile [V 60b] Ak-deniz'e bi'l-külliyye tasarruf ve agrâz-ı kâminelerini sû-be-sû icrâ ile İngilizlü'yi muhtâc-ı tekellüf eyleyeceklerine mebnî olduğu, İngilterelü'nün cümle-i mahsûsâtlarından olmak vehmiyle, cezîreyi askerlerinden ihlâ vü ifrâğda leʿalle ve ʿasâ ile imrâr-ı leyh ü nehâr ve bu maksadlarını nihân-hâne-i derûnlarında ketm ü izmâr eylediklerinden fazla, vakt-i musâhalada Amerika ve sâyir mahallerde vâkiʿ münâzaʿâtın faysal-yâb olan suver-i mukarreresi dahi, İngilizlü'nün mekāsıdına tevâfuk etmeyüp, bu umûr-ı garîbe zımnında giderek münâkaşaları, münâveşe ve mükâlemeleri, müsâdeme kazâyâsını intâc ve fesh u ilgā-yı musâlahaya muhtâc edüp, iki taraf kendülerine nâfiʿ garazın hücec ü delâyilini serd ederek, beyân-nâmeler neşr ve cengi iʿlân ve îkāz-ı fitne-i nâyime ile yeni başdan râhat-fersây-ı cihân u cihâniyân oldular. Devlet-i ʿaliyye ile İngilterelü müttefik bulunup, ʿan-asl Mısır mâddesinde dahi leʿalleten küllî hıdmetleri sebkat eylediğinden, silm ü harbde ittihâd sebebi ile maʿan derîce-i mücâledeyi [Ü4 187b] küşâd etmek teklîfini îrâd eyleyecekleri pîrâmen-güzâr-ı havâtır-ı ekâbir-i devlet iken, Devlet-i ʿaliyye bî-taraf olmak ve Françelü'nün Malta'yı istihlâsdan garazları kemâ-sebak Mısr-ı Kāhire'yi bağteten istîlâ olup, bu bâbda Devlet-i ebed-müddet'den vechen-mine'l-vücûh istiʿâne etmemek cevâblarını İngilizlü işrâb ile defʿ-i iztırâb etdiler ise dahi, Françelü'nün zamân-ı memâlik ʿahd-i zaʿîfine teşebbüs ile Devlet-i ʿaliyye'ye ne makūle teklîfleri zuhûr eyleyeceği el-hâletü hâzihî mevhûm ve hafâyây-ı umûr, ʿâlim bimâ-fi's-sudûr olan cenâb-ı Hakk'a [V 61a] maʿlûmdur.
Attribution
Citation:
"Zikr-i infisâh-ı musâlaha-i Françe ve İngiliz", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1794_809.html
Item Details
Title:
Zikr-i infisâh-ı musâlaha-i Françe ve İngiliz
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1218
Source:
Hüseyin Sarıkaya
Format:
text/plain
Language:
ota