Françe'de müceddeden ihdâs olunan tavr-ı hükûmet, teceddüd-i evzâʿ ve ihtilâf-ı tıbâʿ hasebiyle bu âna dek üç defʿa tegayyür kabûl edüp, el-hâletü hâzihî idâre-i umûr ve muhâfaza-i kānûn-i cumhûr iki sınıf muhtarlara ve beş nefer müdîrlere münhasır olup, sınıfının biri beş yüz ve dîgeri [Ü3 6b] iki yüz elli kimseden mürekkeb olup, zikr olunan beş yüz neferin hulâsa-i tedbîrleri bilâ-istikrâr iki yüz elli kimsenin meclisine tefvîz u ihâle olunup, zimâm-ı nakz u ibrâm sınıf-ı ahyerin yed-i ihtiyârında olduğundan, mâddeyi cerh ü taʿdîl ve ibkā vü tebdîl ʿakabinde icrâ ve infâzını beş nefer müdîrlere tefvîz ve anlar dahi bilâ-dahl ü taʿrîz tedbîr-i sınıf-ı ahyer ile istikrâr bulan mâddeyi kuvvetden fiʿle îsâl etmek ve bu beş neferin senede biri çıkup, sınıf-ı ahyerden biri kurʿa ile yerine taʿvîz olunmak kārâr bulmuş nizâmlarından olduğu, ihbâr-ı sikāt ile tevâtür-yâb-ı iştihâr olmuşdur. Françelü'nün ihtirâʿ eyledikleri mezheb-i bâtıl, Keykubâd bin Fîrûz bin Yezdicerd vaktinde zuhûr eden “Mezdek” nâm hakîm-i dâllin mezhebine mümâsil olup, şöyle ki, niʿmet-i dünyâ beyne'l-ağniyâ'i ve'l-fukarâ' mütefâvit olmayup, mutlakā umûr-ı ʿâlem ʿale's-sevâʿ olmak semt-i muʿavvecine zâhib idi. İstihlâl-i muharremât ve ibâha-i mahzûrât tabâyiʿ-i esâfile muvâfık olduğundan, nüfûs-ı kesîre re'yine tâbiʿ hattâ Keykubâd dahi ahkâm-ı fâsidesine mutâviʿ olup, tavʿan ev kerhen kalem-rev-i hükûmetinde olan ʿumûm nâsı bu dalâlete ilkā ve inkıyâd etmeyenleri mübtelây-ı şikence-i cevr ü ezâ eyler idi. Keykubâd'ın oğlu Kisrâ bu mesleğe sülûkden ibâ eylediğini hakîm-i mesfûr pederine inhâ ile iştikâ etmekle, bu mezheb-i bâtıla tebaʿiyyet içün Keykubâd, oğlu'na nasîhat eyledikde, istibâha-i emvâl ü nisvân sebebleriyle vâlid, veledi; veled, vâlidi bilmeyüp, lede'l-iktizâ daʿvây-ı istihkāk-ı mîrâs lağv u bâtıl olacağından gayri, zabt-ı erâzil ve menʿ-i teʿaddî-yi esâfil ve infâz-ı evâmir ü nevâhî ve icrây-ı ahkâm-ı İlâhî zımnında te'yîd-i âsumânî ile tekarrur eden riyâset ü siyâset bi'l-külliyye muʿattal olacağını beyân ve butlân-ı mezhebine ityân-ı bürhân etmekle, bu menʿ-i müdellel Keykubâd'a te'sîr edüp, Mezdek'i ʿalef-i telef-i şemşîr eylediği mesbût-ı cerâyid-i havâdis-nüvîsân-ı çarh-ı esîrdir. Devlet-i ʿaliyye-i ebediyyü'l-karâr bu şûriş ü ihtilâlin encâmına intizâr ile bî-taraflık mesleğini ihtiyâr eylediği hâlde, düvel-i Nasârâ'nın ekserîsi tavʿan ev kerhen tâ'ife-i mesfûrenin cumhûriyyetlerin ikrâr ve Devlet-i ʿaliyye tarafından dahi tasdîk-ı Cumhûriyyet ile Âsitâne'de elçilerinin ikāmetine ruhsat verilmesi niyâzını tekrâr etmişler idi. Muktezây-ı hâle nazaran Âsitâne'de elçilerinin ikāmetine ittifâk-ı cümle ile cevâz verilüp, üç beş günde bir elçi tebdîli gibi televvün-i tabîʿat ve hubs-tıynetlerin izhâr eylediklerinden gayri, umûr-ı harbiyyeleri vükelâsından bir şahsı Büyük Elçilik ile Âsitâne-i saʿâdet'e irsâl ve lede'l-vusûl [Ü1 198a] ʿatebe-i gerdûn-debdebe-i Mülûkâne'ye rû-mâl oluncaya dek, katʿî çok evzâʿ-ı tâkat-fersâ ile mûris-i infiʿâl olup, ne hâl ise inkızây-ı maslahat-ı sefâretle “İlâ haysü elkat rahlehâ ümmü kaşʿam” semtine şedd-i rihâl eyledi.