Be-her sâl cânib-i Mısır'dan tertîb ü irsâl olunan Mîr-i Hâcc'ın mürettebât-1 kadîmesi vaktiyle rü'yet ve fukarâ-yı Haremeyn i‘tâsı lâzım gelan Surre-i hümâyûn'un bi't-temâm teslîmine müsâraʻat ve hacc ‘avdetinde ümerâ’-i Mısriyye'den marzıyyu'l-âsâr bir şahsı tetmîm-i kâffe-i levâzımıyla cerde hidmetine taʻyîn ve hüccâcı te'mîn muktezî iken, celb-i zevâyid-i fevâyid kasdıyla ümerânın her devirde akviyâsı bulunan eşhâs Mîrü'l-hâc nasb eyleyecekleri beyin terettübünde kusûr ve tanzîm-i umûrunda izhar-ı fütür ve buʻd-1 fevtü'l-vakt Mîr-i Hâcc'ı ihrâc ve merkūm dahi tertîbât-ı nâkısadan hisse-mend olmağa muhtâc ve bu esbâb-ı fâside ile bazû-yi iktidarı bî-tâb u zaʻîf ve idare-i umûrunda re’y ü tedbîri nâkıs u sahîf olup, kezâlik cerdeci nasb eyledikleri şahsın vaktiyle maslahatını görmeyüp, medâr-ı hareket ü kuvveti olan mebâliği havâlât-ı mechûleye taʻlîk ile mâddeyi ta‘vîk ve Mîrü'l-hâc olanlar dahi hâllerini vakte tatbîk edüp, gâh kat‘-1 surre-i fukarâ ve gâh tebdîl-i turuk gāyilelerine mübtelâ olarak sinîn-i çendînden berü hüccâc-ı Mısır'ı birer ‘akabeye giriftâr etdikleri maʻlûm olan kazâyâdandır. Bu sâl-i mûrisü'l-melâlde dahi ümerâdan ‘Osmân Bey vech-i meşrûh üzere Mîrü'l-hâcc nasb olunup, hüccâcı istishâb ve hılâl-i râhda meşâyih-i 'urbanın gûyâ surrelerini verüp, edâ’-i hacdan sonra Medîne-i münevvere'ye [176a] ‘inân-tâb ve surre i‘tâsı maksûdu olmadığından, hâric-i şehirde darb-ı hıyâm-ârâm fukarâ-yı Medîne surrelerini talebde ibrâm eylediklerinde, sû'-i muʻâmele ile mumâtale ve 'ale'l-gafle hareket ve Mısır'a ‘azîmet ile inkisâr-ı kulûb-ı fukarâya 'illet olup, şöyle ki, meslek-i eslâfa mugāyir tarîkden Mısır'a ‘âzim ve: "Maʻâbir ü Şuʻayb" nâm mahalde şekâvet-kârân aʻrâb ictimâ u muhâcemeye câzim olduklarını tasmîm ve
cerdeci vusûlüne dek ma'ber-i mezkûr kurbünde vâkiʻ kal'ada tehassun-ı vücûbunu a'yân-ı hacdan baʻzıları ifâde ü tasrîh etmişler iken, Mîr-i mezbûr re'y-i bâtılına mağrûr olup, nesâyih-i nâsa ‘adem-i rağbet ve zûr-bâzû ile mecma‘-ı aʻrâbdan güzâr etmek sevdâsıyla hareket ve maʻber-i merkūma vüsûl hılâlinde der-kemîn-i fursat olan aʻrâb üzerlerine hücûm u pürtâb etmeleriyle, nâ-çâr-ı def-i sâyil kaydıyla mukābil ü muhârebe ederek ‘Akabe Kalʻası'na vâsıl ve üç gün miyânelerinde muhârebe mümtedd olduğundan Mîrü'l-hâc zahm-dâr ve magzî vü hüccâcın ekserîsi nâ-bûd u târumâr ve emvâl ü eşyaları magsûb-ı eşrâr olup, güzerân-ı vakt-i hâcc teʻayyün ve bir kazıyye hüdûsu tebeyyün eylediğinden, ümerâ’-i Mısriyye istiknâh-ı ahvâl içün ‘Akabe Kal'ası'na bir mikdâr ‘asker techîz eylediklerini eşkıyâ-yı ‘urban fark u temyîz eylediklerinde, fi'l-hâl perîşân ve geldikleri semte revân oldular.
‘Asker-i cedîd bekāyâ-yı nâsı ‘Akâbe Kalʻası'ndan alup, Mısır'a îsâl eyledikleri ahbârı evliyâ-yı devletin gûş-i güzârı olmuşidi. Mîrü'l-hâcc zimmetinde bu defa tehakkuk eden vezâyifi ve zimem-i ümerâda ‘an-asl terâküm eden hukūk-ı fukarâyı cem‘ ü tetmîm ve akreb-i vaktinde edâ ü teslîm etmek [176b] ve kisve-i müteberrekeyi irâde olunduğu vech üzere ber-vech-i isti‘câl nesc ü i‘mâl ve ol bukʻa-i melâ'ik-mutâfa îsâl eylemek keyfiyyâtını şâmil Şeyhu'l-beled vesâyirin te‘ahhüd-nâmeleri dahi Valî-yi Mısr Vezîr ‘İzzet Mehmed Paşa'nın tahrîrâtına mashûben teʻâkub eyledikde, fi'l-hâl tevbîhi mutazammın vâlî vü ümerâya hitâben evâmir-i ‘aliyye tahrîr ve zuhûr eden hâdise mücerred bâlâda tafsîl olununan hırs u tamʻâdan neş'et eylediği tezkîr ve fîmâ-bâʻd şecîʻ u behâdır ve idâreye kādir Mîrü'l-hâcc nasb ve Cerdeci'yi dahi vaktiyle ihrâc ve fukarânın vezâyif-i sâbıka ve lâhikaları bi't-temâm edâ vü teslîm ve bu sâl-i meyâmin-iştimâlde neyl-i mübârek-i lüzûm derecelerinde feyezân edüp, terâhî-yi metâlib-i devlete ‘illet-i îrâd olununan kaht u galâ fazl-ı Mevlâ ile mündefiʻ olacağı hüveydâ olup, gılâl u irsâliye ve sâyir kadîm ü hâdis teʻahhüd olunan mevâdd-ı matlûbenin temşiyetine ikdâm ve ihanet-i hüccâc ile itlâf-ı nüfûs u emvâl eden aʻrâb-ı şekavet-nisâbı tedbîr-i dil-pezîr ve taʻyîn-i ‘asker-i vefîr ile tedmîr ü i‘dâm-ı vesâyâları müekked-i ahkâm-ı Sultâniyye ile iktizâ edenlere ifhâm olundu.
Ahvâl-i hüccâc-ı Mısır
Attribution
- Citation:
- "Ahvâl-i hüccâc-ı Mısır", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1789_291.html
Item Details
- Title:
- Ahvâl-i hüccâc-ı Mısır
- Creator:
- Ahmed Vâsıf Efendi
- Date Created:
- 1208
- Source:
- Yavuz Bülbül
- Format:
- text/plain
- Language:
- ota