Arz-ı maʻmûrede vâkiʻ olan memâlikin hâsılât u menâfiʻi itidâl ü ihtilaf-ı emâkine nisbetle müteʻayyin ve kesb-i ticâretinde olan tefâvüt dahi cevdet ü redâ’et-i zemîn ile mütebeyyin olup şiddet-i bürûdet ile meşhûr olan memâlikde mekâsib-i ekall-i kalîl olduğu gibi harâret-i mefrete ile maʻrûf olan erâzîde dahi menâfiʻ maʻdûm hükmünde olduğu ahvâl-şinâsân-ı aktâr-ı rüzgâra maʻlûm olup, Devlet-i ʻaliyye-i ebediyyü'l-karârı'n sâye-bahş-ı hükümet olduğu memâlik-i maʻmûretü'l-mesâlik aʻdel-i bilâd u bukāʻ ve eşref-i emkine vü askāʻ olmakdan nâşî, ekser mahalli hars u zîrâʻa kābil ve kesret-i miyâh u nebâtât sebebi ile intiʻâş-ı hayvânât bu erâzîde bilâ-meşakkat hâsıl olup, medâr-ı tekavvî-yi nevʻ-i Benî Âdem [168b] ve bâʻis-i tesettür ü tecemmül-i efrâd-ı ümem olan hubûbât ve riyâşında kesret ve bedâyiʻ u hâsılâtında vefret olduğuna binâ’en, ekāsî-yi büldânda mütemekkin cümûʻ-ı beşer-i muhtelefetü'l-envâʻ işbu fevâyid-i kesîretü'l-ʻavâyide kesb-i vukūf u ıttılâʻ edüp, evvel emirde ʻalâ-hidetin celb ü temettuʻ-ı erzâk ile iştigāl ve giderek zevâyid-i erzâkı bahran emâkin-i sâyireye nakl ü îsâl ve bilâhare Devlet-i ʻaliyye memâlikinde emr-i ticareti ʻalâ-vechi'l-inhisâr tahsîs-i bi'n-nefs etmeleriyle iktinâ-yı hazâyin ü emvâl ve gün-be-gün kuvvet ü miknetleri mütekâsir ve min-ciheti'n-nakd zaʻf-ı devlete sebep oldukları zâhir olmağla, bu mazarrat-ı mülkiyyenin indifâʻı te’yîd-i dîn ü devlete sâʻî olan hayr-hâhân-ı Saltanat hâvatırında cilve-ger ve herkes sîne-kûp-ı te’essüf olarak îstâde-i rasad-gâh-ı vakt mukadder olmuşlar idi. Zikrolunan mâdde-i intifâʻ refte refte eyâdî-yi bîgâneden intizâʻ ile bir sûret-i hasene ihtirâʻ olunmak dâʻiyesi bu esnâda zamâyir-i erbâb-ı serâyirde müteceddid ü dâyir olup, sûret-i hâl ber-vech-i tafsîl ü icmâl huzûr-ı mevâhib-mahsûr-ı Şâhâne'ye ‘arz u takdîm ve mebâdî vü mekāsıd-ı mâddeye nazaran husûl-ı nef-i 'azîm nezd-i ferd-i Cihândârîlerinde dahi resîde-i derece-i sübût olmağla kuvvetden fi'le îsâl olunmak bâbında hatt-ı hûmâyun-ı mevhibet-makrûnları sâdır olduğu ânda erkân-ı Devlet ‘akd-i encümen-i meşveret edüp, ricâl-i devletin ‘uzmâsı ve hademe-i Saltanat'ın agniyâsı birer sefîne iştirâ ve levâzımını taʻbiye vü imlâ ve memâlik-i İslâmiyye'de kesb-i neşv ü nemâ ile ahvâl-i sefîneye âşinâ birer şahs ile 'akd-i şirket ve mekâsib-i [169a] gayr-i mahzûreden olan emr-i ticârete mübâşeret eylediklerinde, sefâyin-i Devlet-i ‘aliyye'de kesret peydâ ve bahrında vakiʻ fâyide-i ticâreti istihsâl ile bâʻis-i hisb u rehâ ve dâfi‘-i kaht u galâ olacağları hüveydâ olduğundan fazla, eʻâdî-yi dîn ü devlet ile vakten mine'l-evkāt muhârebe lâzım geldikde ‘unvân-ı ticaret ile i‘dâd olunan sefâyin-i mezkûre der-ân-zemân techîz ü tertîb ve mukābele-i a‘dâya sevk ü tesrîb ile cem‘-i fâyideteyn kazıyyesi netîce-bahş-ı husûl olacağı hulâsa-ârâ’-i ûli'n-nühâ ve müstasveb-i cümû‘-ı ehl-i şûrâ olmağla, sûret-i mâdde bi-tafsîlihâ maʻrûz-ı katem-i kadem, Şehriyâr-ı Cemm-haşem kılındıkda, mûcebince 'amel olunmak bâbında mükerreren hatt-ı hümâyûn-ı muhabbet-rîz sudûr olup bi-hasebi'l-emri'l-‘âlî inşâ vü iştirâya meʼmûr olan zevât yek-dîgere mukaddem ü tâlî olarak tedârük-i sefâyin berçîde-dâmen-i şürûʻ ve bu mülâbese ile mütehakkıku'l-vukūʻ olan mazarrat-ı mülkiyye bi-hasebi'z-zâhir medfûʻ oldu.