Tezyîl

Dokuz yüz doksan dört târîhinde Sultân Murâd-ı sâlis çâr-bâliş-nişîn-i saltanat iken, Îrân seferleri takrîbi ile mîrîye müzâyaka ‘arız olup, idâre-i mesârif-i zarûriyyede 'usret çekilmişidi. Defterdâr-ı vakt bulunan Üveys Paşa hazîne ahvâlini tefekkür edüp, masraf îrâda gālib olduğunu teyakkun ile îrâd-ı âhar tedârikine muhtâc ve bilâhare hamr u 'araka on beşer akçe resm vaz' edüp, Âsitâne ve sâyir memâlikde bu hükm-i cedîd cârî olduğundan nevʻammâ mîrîye vüsʻat gelmişidi. Ancak bu tasarrufdan hâsıl olan mebâliğ ihrâcât-ı hâssaya kifayet edüp, ‘avârız mesârifât-ı devlete vefâ etmediğinden: "Esnâf-ı selâse iʻtibârıyla evrâk-ı cizyeye otuzar akçe zamm olunmak meşrû dur" denmekle, cümleten kırk beşer akçe cizye evrâkına zamm olup, husûl-ı mebâliğ-i kesîre ile zarûret-i mîrî mündefi' olduğu baʻzı tevârîh-i muʻteberde görülmüşdür. Baʻzı bî-insâf taʻassub-ı bârid ile bu mukātaʻanın hudûs-ı zuhûrunu zuʻm edüp, târîh-şinâs bir merd-i vâkıfa dahi tesadüf etmediğinden kīl ü kāle âgâz ile meydân-ı hâlîde vâfir lâf eylediği kusûr-ı nazar ve ‘adem-i vukūf-i ahvâl-i mâziyyeden neş'et eylediği mukarrerdir.
Attribution
Citation:
"Tezyîl", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1789_208.html
Item Details
Title:
Tezyîl
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1206
Source:
Yavuz Bülbül
Format:
text/plain
Language:
ota