Vürûd-ı tahrîrât ez-cânib-i Vezîr Cezzâr Ahmed Paşa berâ-yi umûr-ı Mısriyye

Mısır nizâmına dâir müşârün-ileyhe tahrîr olunan evâmir-i aliyyenin vürûd eden cevâbında mahrûse-i Mısır'ın cüz'iyyât ve külliyyât-ı ahvâline ve bâ-husûs ümerâ ve ulemâ ve ocaklu ve sâir zevât-ı müteşahhısanın evzâʿ ve keyfiyyâtına ilm [ve] vukūfu alâ-vechi't-tafsîl olup tarafından dâimâ müsteşʿir ve me'mûriyyeti havfından leyl ü nehâr mutezaccır olmalariyle alenen esbâb-ı nizâm-ı Mısır'ın tehyiesine ve elzem-i levâzımdan olan zehâirin tedârüküne şurûʿ olunduğu takdirde tedârükât-ı mezkûre Mısır'ın tasfiyesine mebnî olduğunu ümerâ tahkīk ve der-akab birbiriyle rişte-i ittihâdı tevsîk edüp üzerlerine me'mûr olan seraskerin hâline nazar ile mukābele mümkin olduğu hâlde urbân ve sâir eclâf-ı nâsı celb ve mübâşir-i harb ü darb olacakları ve mukāvemetden me'yûs oldukları takdirde Mısır'da olan ehl-i bedâyiʿ ve tüccâr ve ashâb-ı servet ü yesârın mâllarını nehb ü yağma ve mencâ ittihâz etdikleri Saîd taraflarına firâr ile zahîre vürûd edecek turuk ve şevâriʿi bend ü sedd ve bu takrîb ile hıtta-i Mısır'da belâ-i kaht u galâ müşted olup süfehâ-yı halka bahâne ve belki izhâr-ı fesâd (208-b) ve fitneye tâziyâne olarak seraskerin üzerine hücûm ve buʿd-i mekân takrîbiyle ahvâl gayr-i ma'lûm olacağından gayri maʿâz-Allah seraskere vehn-i zarûrî tertîbiyle Mısır'ın ihtilâl ü şûru dü-bâlâ ve nizâm-ı evveline ircâ'ı tedârükât-ı kaviyyeye muhtac olacağı hüveydâ olduğundan katʿ-ı nazar Mısır'a taʿyîn olunacak seraskerin askeri muvazzaf ve mücerreb ve dâiresi halkından müretteb olup nefîr-i amm sûretinde etrâfdan isticlâb olunmuş askerin mahzûru zâhir ve dâimâ nazarları verâlarında olacağı ma'lûm-ı erbâb-ı basâir olduğu ve nizâm-ı mezkûr asker-i kesîrin vücûduna gayr-i muhtâc ve mücerred bu dâ-i müzmin hüsn-i tedbîr ile kābil-i ilâc olmağla hâl ü şânı zikr etdiğimiz vech-i vecîh üzere olan serasker-i reşîd ve nebîhin Mısır'a azîmeti mütehakkik oldukda zahîre ve mühimmât-ı mukteziyyeyi alâ-vechi'l-ikmâl ihzâra himmet ve verâda gāile kalmamak içün Gazze ve Remle'den hareket etdiği gibi ol-havâlide mukîm olan urbânı mazhar-ı nevâziş ve istimâlet eyleyerek tarafına celb ve te'mîn-i tarîk ü derb etmek mühimm idüğü ve mısr-ı nâdiretü'l-asr misillû bir mülk-i kesîretü'l-cedvâ ümerâ nâmında olan bugāt ve eşkıyâ yedlerinde kalup menâfiʿ ve murâfakati nefislerine ihtisâs ile hevâlarına sarf u istihlâk ve muʿayyenâtını iʿtâ ve istîfâda özr-i leng îrâdiyle hürmet-i itâʿat ve âdâb-ı ubûdiyeti intihâk etmeleri dâmen-i gayreti çâk çâk ve hirmen-i sabr u tahammülü sûz-nâk edüp tarafeyne (209-a) tahrîr olunan evâmir-i aliyyede her ne kadar nizâm-ı Mısır'a dâir me'mûriyetine delâlet eder nass-ı sarîh yoğise dahi devlet-i ebed-müddete olan fart-ı ihlâs ve ubûdiyeti iktizâsiyle bu kâr-ı düşvârın vech-i eshel üzere inhilâlini müteʿahhid olduğu ve bu sâl-i huceste-fâlde kasd-ı iğfâl ile Mısırlunun mes'ûlât ve müstedʿayâtına Devlet-i aliyye'nin müsâʿadesi isâbet olup bi-meşiyyeti'l-Bârî azze ve celle müşârün-ileyh nizâm-ı Mısır'a me'mûr olduğu hâlde sâir vüzerâ gibi akçe ve sâir matâlib ile Devlet-i aliyye'yi taʿcîz etmeyeceğinden gayri nizâm-ı Mısır'a muvaffak oldukda tevellî-i Mısır'a hasr-ı maksad etmeksizin Şam ve Sayda ve Mısır mansıblarının her kangısı hakkında irâde olunur ise ser-be-zemîn-i itâʿat ve inkıyâd olacağın îmâ ve Mısır'ın ulemâ ve ocaklusu ile ihtilât-ı kadîmi olmakdan nâşî tarafına meyl ü muhabbetleri nümâyân ve ümerâdan ahâli fi'l-asıl rû-gerdân ve zevâl ve izmihlâllerini cûyân ve bâ-husûs hâric-i Mısır'da olan ümerânın ednâ vaʿd ü vaʿîd ile istimâleleri peyveste-i hayyiz-i imkân olmağla bu makūle tedbîr-i dil-pezîr ile Mısır'da el-yevm sâlik-i meslek-i muhâlefet olan eşhâs ve erâzilin şeml-i cemʿiyyetleri tefrîk ve köhne libâs-ı kibr ü ruʿûnetleri temzîk olunmak eltâf-ı İlâhiyyeden gayri müstebʿad olduğu ve Gazze ve Remle beyâbân-ı Mısriyye'nin ibtidâ-yi hudûdunda vâkiʿ olup Mısır'a lâzım mühimmât dahi zikr olunan mahallerde tertîb olunmak muktezî idüğüne binâen sâhiblerinden iltizâm (209-b) ve tarafından birer mütesellim nasb olunduğu takdirde Mısır'ın hu- sûl-i nısf-ı nizâmını îhâm etmiş vezîr-i müşârün-ileyhin temhîd etdiği mukaddemât-ı hâl-i zamâneye muvâfık ve mülâhazât-ı vükelâ-yi devlete mutabık olduğuna binâen ol-vechile harekete himmet etmesi ve Gazze ve Remle'nin ashâbı müteferrik ve iltizâm-ı temessükleri tez elden ahz ve ferden-ferdâ bedelleri iʿtâ olunmak vakte mütevakkıf olduğu mütehakkik olmağla baʿde edâü'l-hac madde-i mezkûrenin tanzîmine mübâderet olunacağı tarafına tahrîr olundu.
Attribution
Citation:
"Vürûd-ı tahrîrât ez-cânib-i Vezîr Cezzâr Ahmed Paşa berâ-yi umûr-ı Mısriyye", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1782_213.html
Item Details
Title:
Vürûd-ı tahrîrât ez-cânib-i Vezîr Cezzâr Ahmed Paşa berâ-yi umûr-ı Mısriyye
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1199
Source:
Mücteba İlgürel
Format:
text/plain
Language:
ota