Zikr-i inʿikād-ı mevâd der-meyâne-i Rusya ve Hân-ı Tiflis

Rusyalu ile Tiflis hânı Heraklius beyninde müceddeden münʿakid olmak üzere mukaddemâ şuyûʿ bulan muʿâhedenin bu esnâda vukūʿunu hâlâ Eflâk voyvodası Mihal tashîh ve tahrîrâtiyle ifâde edüp şurût-ı mezkûrenin işbu mecelle-i vekāyiʿde bulunması hâlin ani'l-fâide olmadığına binâen ber-vech-i îcâz zabt olundu. Evvelki madde: Kartalya ve Kaket memleketlerine hâkim olan Çar Heraklius veled-i Tahmus kendü ahlâfı tarafından ilelebed gerek Acem'e ve gerek âhar devlete tebaʿiyyetden ferâgat ve Rusyalu himâyesinde olup lede't-taleb (64-b) Rusyalu'ya muʿâvenet ede. İkinci madde: Rusyalu dahi mesfûrun bu gûne taʿahhüdünü kabûl ve hâlâ hükmünde ve bundan sonra mâlik olacağı emlâkin fakat hıfzına zâmin ola. Üçüncü madde: Bundan sonra verâsetle çar olacak şahıs evvel-emirde Rusyalu'ya keyfiyyeti ihbâr ve çarlıkda istikrârını tâlib ola ve Rusyalu tarafından kâğıt ve sancak ve kılıç ve asâ ve kakuma kaplu libâs irsâliyle çarlıkda müstakarr olup baʿdehû kendüye Rusyalu tarafından telkîn olunacak sûretle taht-ı himâyet ve hükmünde olduğunu iʿtirâf birle yemîn ede. Dördüncü madde: Gerek hududda mukīm Rusya kumandanının ve gerek elçisinin haberi olmadıkça çar-ı mersûm civârda olan hükkâm ile muhâbere etmemeğe taʿahhüd ve muhâbere iktizâ eyledikde kumandan ve elçinin inzimâm-ı re'y ü maʿrifetleriyle ede. Beşinci madde: Tarafeyn elçileri cânibeyn memâlikinde ikāmet etmek câiz olup Rusyalu çâr-ı mesfûrun elçisine hem-pâyelere göre rütbe vere. Altıncı madde: Çâr-ı mersûmun hükmeylediği memâlik ahâlisini Rusyalu kendüler ile müttefik bilüp düşmanlarını kendü düşmanları gibi bileler ve Devlet-i Osmâniyye veyâhud bir âhar devlet ile mün'akid olacak müsâlâhada çâr-ı mersûmun ahâli ve memâliki dâhil olup irâde-i mülkiyye ve sâlyâne ve sâir umûrlarını Rusyalu'nun re'yine terk ede. Yedinci madde: Çâr-ı mersûm ahlâfı tarafından olarak ta'ahhüd eder ki askerleriyle ale'd-devâm Rusya hizmetine âmâde olup Rusyalu'nun (65-a) emekdârlarını tevcîh-i mansıb ve i'tâ-yi merâtib ile sâir hademesine tercîh ede. Sekizinci madde: Rusyalu'nun rızâsiyle marrü'z-zikr Kartalya ve Kaket memleketlerinin baş piskoposu Rusyalu'nun sekizinci derecede olan metropolidleriyle hem-pâye olup bunların eczâsından ma'dûd ola. Dokuzuncu madde: Memleketeyn-i mezbûreteynin asilzâdeleri Rusyalu asilzâdelerinin mütemettiʿ oldukları imtiyâzât ve fevâid ile mütemettiʿ olalar. Onuncu madde: Tarafeyn ahâlisi yek-diğer memleketinde mutavattın olmak câiz olup tekrâr yine memleketlerine gitmek murâd ederler ise mümâna'at olunmaya ve Rusyalu vesâtatiyle harben veyâ ahden tahlîs olunan üserânın takdîr olunan behâları ve yol masârifleri verilüp vatanlarına avdetleri câiz ola ve kezâlik Rusyalu'nun kurb ü civârda esîr düşenlerine çâr-ı mersûm ol-vechile mu'âmele ede. Onbirinci madde: Tarafeyn memâlikinde ticâret câri olup tüccâr hakkında olan imtiyâzât ile mütemettiʿ olalar. Onikinci madde: İşbu mu'âhede ilelebed câri ola. Onüçüncü madde: İşbu mu'âhedenin tasdîk-nâmeleri altı ay zarfında yâhud dahi mukaddem mübâdele oluna. Mesfûr Tiflis hânı işbu şurûtun hilâfı vaz' u harekete tasaddî etmemek ve Rusyalu ile her hâlde müttehid olmak bâbında dîn-i bâtıllarında câri olan elfâz-ı küfr ile kavlini te'kîd eylediğini hâvi başka bir kâğıd arz eylediği mervîdir. (65-b) [Ceʿale’llâhu rikābehum kırâben li-suyûfi’l-müslimîn ve diyârehum mevâtıʿa huyûli’l-nüzâti ve’l-mücâhidîn bi-hürmeti seyyidi’l-mürselîn]
Attribution
Citation:
"Zikr-i inʿikād-ı mevâd der-meyâne-i Rusya ve Hân-ı Tiflis", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1782_040.html
Item Details
Title:
Zikr-i inʿikād-ı mevâd der-meyâne-i Rusya ve Hân-ı Tiflis
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1198
Source:
Mücteba İlgürel
Format:
text/plain
Language:
ota