Tercüme-i takrîr ve mevâdd-ı selâse-i elçi-i Nemçe

Kırım cânibinde Rusyalu serhadlerini mazhar-ı mazarrat edebilür ihtilâlât-ı lâ-yenkatiʿin vukūʿuna bâdî ve masârif-i kesîreyi müstetbiʿ olan asâkirin harekât-ı metʾûbesini mûris ve bilâ-fâsıla râhatın bi'l-iktizâ insilâbını müeddî olup doğrudan doğruya uhûd u şurûtuna mugāyir ve dostluğa münâfî olan Devlet-i aliyye'nin vazʿ u hareketine dâir Rusya devlet-i imparatoriyyeyenin ale'l-itlak şikâyâtını vech-i meşrûh üzere baʿde'l-beyân zîrde mumzî arz eder ki bi'l-cümle Rusiyyelerin pâdişâhı olan imparatoriçesi mülâhazât-ı munsıfânesinin ve musâlahaya meyl ü rağbetinin hidâyetiyle (12-a) Devlet-i aliyye ile olan umûrunun katʿî vech üzere tanzîmine kendüye bâki kalan vâhid-i müntehâsı olan vesîleyi iʿmâle karâr verüp vesîle-i mezbûre dost-ı ehabbı ve müttefik-i vefâdârı olup serhaddâtın kurb-i civâriyyetine ve iki devlet-i imparatoriyyenin beyninde müstahkem ve pây-dâr olan ittihâd-ı kâmileye nazaran işlerin bu hâletini ayn-i bî-taraf ile müşâhede etmeyeceği meczûm olan Roma İmparatoru ile muvâfakat edüp mumzînin ve imparator-ı müşârün-ileyh elçisinin bi'l-ittifâk vesâtetleriyle pâdişâh-ı müşârün-ileyhânın bâlâda mezkûr şikâyât üzerine riʿâyât-ı hâtır ve tenezzülünün derecât-ı müntehâsını hâvî olan irâdesini vech-i müʾessire ile Devlet-i aliyye'ye arz etmekdir. Yaʿni Evvelâ: Mekûlât ve mühimmât-ı sefâin ve hâsılât-ı sâirenin Devlet-i aliyye memâlikinden mürûr ve nakl olunmalarına baʿd-ezîn mevâniʿ îrâs olunmaya ve ticâret sefâininin serbestiyet üzere seyr etmelerine dâir Devlet-i aliyye'nin maʿlûmu olduğu üzere iki devlet-i imparatoriyeden ve ekser Avrupa milelinden iʿtirâf ve tasdîk olunan bî-taraflığın nizâmı usûlüne muvâfık nizâmât tanzîm oluna, ve işbu madde mukāvele-i ticâret içün tertîb olunup vaktinde taraf-ı muhlisîden Devlet-i Osmâniyye vükelâsına arz olunacak sûretden müstebân olan Rusiye devlet-i imparatoriye[si]nin muvâfakate meyl edeceği riʿâyât-ı hâtıra nazaran mevâdd-ı elzemeden olmağla Devlet-i imparatoriyye müşârün-ileyhânın fâriğ olmayacağı bir madde olup işbu madde alâ-eyy-i hâlin onsuz olmaz kabîlinden bir şart edecekdir. Sâniyen: Devlet-i aliyye min-baʿd hufyeten ve alâniyeten umûr-ı Tatara müdâhale eylemeye ve hânı gayr-i gûne görmeyüp (12-b) ancak bir melik-i müstakil ve serbest olduğunu nazar ve bir türlü mahkûmu olmadığını ve bir gûne kendüye verecek hesabı olmadığını bilüp binâberin aleyhine bir türlü şikâyâtı ve bâ-husûs el-hâletü-hâzihi mâ nahnü fîh olanları külliyyen kizbe mebnî olup kurb-i civâriyetine dahi min-külli'l-vücûh râci' olmadıklarından kabûl eylemeye. Sâlisen: Eflâk ve Boğdan memleketleri hakkında bin yediyüz yetmişdört senesi musâlâhası muktezâsı üzere mu'âmele olunup bu bâbda her türlü mübhemâtı ber-taraf etmek içün ba'd-ezîn verecekleri cizyeye ve hilâf-ı kā'ide ve cebren ihdâs olunan ahmâlin ref'ine dâir müzâkere oluna. Devlet-i imparatoriyye Rusya'dan Devlet-i Osmâniyye'ye arz olunan işbu îrâdâtın kabûlü ve adem-i kabûlü müstetbi' olabilir vukūʿât-ı gayr-i matbûʿanın indifâʿına vesîle-i vâhidedir. Ve bu bâbda vükelâ-yı Devlet-i aliyye'den bilâ-te'hîr bir cevâb-ı katʿî ve rızâ verileceği zîrde mumzînin müterakkabıdır. Devleteyn-i mesfûreteynin müddet-i medîdeden berü sırren nizâmına mübâşeret eyledikleri madde-i ittifâk ve ittihâd Devlet-i aliyye hakkında olduğu elçilerinin takdîm eyledikleri takrîrlerinden münfehim ve taleb-i cevâbda olan ısrârları Devlet-i aliyye tarafından me'mûllerinin hilâfı ednâ vazʿ müşâhede eyledikleri gibi esâs ahdi sarâhaten münhedim eyleyecekleri ma'lûm olduğuna binâen mesfûrların takrîrlerine vech-i münâsibi üzere cevâb verilmek eâzım-ı ricâl-i Devlet-i aliyye ile meşverete tevekkuf eylediğinden işbu doksan yedi senesi Muharreminin sekizinci cum'a günü münʿakid olan meclis-i meşveretde takrîrler maddesi der-meyân ve Nemçelü ile Rusyalu'nun Devlet-i aliyye aleyhinde olan (13-a) ittifâkları ve sâir irâde-i fâsidelerine dâir etrâfdan alınan havâdis evrâkı yegân yegân kırâ'at ve beyân olunup ba'de't-te'emmül cümlesi ale'l-ittifâk kelâma ağâz edüp Rusyalu'nun Nemçelü ile olan ittihâdı tahakkuk ve bu takrîrlere nazaran Devlet-i aliyye Rusyalu'nun iddiʿâlarına muvâfakat etmediği sûretde devleteyn-i mesfûreteyn müttefikan muhârebeye kıyâm eyleyecekleri tasrîh derecesinde olan îmâlarından zâhir ve şimdiye dek vâkiʿ olan mükâlemelerde îrâd olunan delâ'il-i mülzimenin adem-i te'sîri ma'lûm-ı asâgir ve ekâbir olup kâfirler galebe-i istidrâciyyelerine iğtirâr ve müsâʿade-i vakti kendülere mâye-i utüvv ü istikbâr eylediklerinden gayri dâ'imâ kelâm-ı bî-nizâmlarını tervîc ile takayyüd ve hak Devlet-i aliyye'nin yedinde iken kabûlde izhâr-ı te'annüd eyledikleri ve elyevm ecvibede tereddüd mu'âmelesi mertebeleri olmak lâzım gelür ise hudûd-ı memâlik-i mahrûseye tâ'ifeteyn-i menhûseteyn itâle-i pây-i tecâvüz eyleyecekleri meczûm ve a'dâ-yı dîn hücûma müheyyâ ve esbâb-ı ceng ü peykârları âmâde olup henüz bizim bir tedârükümüz olmayup serhaddât askerden hâli olduğu ma'lûm olduğundan kat'ı nazar nakz-i ahdi da- hi Devlet-i aliyye üzerine tahmîl edecekleri vâreste-i delîldir. Bu takdirde takrîrlere i'tâ olunacak cevâbda ahidnâmelerde mastûr ve mazbût olan şurûta muvâfık olan maddelerde Devlet-i aliyye'nin mümânaʿatı olmayacağı ve şikâyet olunan husûsları şerâ'it-i uhûde tevfîk ve tatbîk ile tanzîmde tereddüd etmeyeceğini tahrîrden gayri ilâc olmayup bu vechile elçilere takrîr i'tâ olundukdan sonra bir yandan akd-i meclis-i mükâlemeye şurûʿ ve ibtidâr (13-b) ve bir cânibden dahi dakîka-i vâhideyi tefvît ve imrâr etmeyerek berren ve bahren tedârüke sarf-ı iktidâr ve donanma ve asâkir ve zehâ'ir ve levâzımımız tekmîline bezl-i mechûd ve bu dâhiye ber-taraf olup sûret-i maksûd rû-nümûd oldu ne âlâ olmadığı sûretde mükâlemeler esnâsında ihtilâs olunan eyyâmda tahsîl olunan istiʿdâd ile mütevekkilen ala'llâh müdâfaʿaya kıyâm olunur deyü hatm-i kelâm eyledikleri ve hülâsa-i ârâ-yı ricâl-i devlet hâk-i pây-i hüsrevâneye arz ve ol vechile takrîr verilmesi bâbında izn-i hümâyûn erzânî kılındıkda cânib-i saltanat-ı seniyyeden bu vechile takrîr verildi.
Attribution
Citation:
"Tercüme-i takrîr ve mevâdd-ı selâse-i elçi-i Nemçe", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1782_005.html
Item Details
Title:
Tercüme-i takrîr ve mevâdd-ı selâse-i elçi-i Nemçe
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1197
Source:
Mücteba İlgürel
Format:
text/plain
Language:
ota