Bâlâda zikr olunduğu vech üzere, düşmenin [M2 276] bir sınıfı Varna muhâsarasına gidüp, imdâd tarîkleri mesdûd olduğundan, Sadrıaʿzam ve sâyir erkân-ı devlet mehmûm olmuşiken, her tarafa bu keyfiyyet ihbâr ve Varna imdâdına vusûlleri zımnında evâmir-i ʿaliyye ısdâr olunmuşidi. Nâ-gâh Edirne Bostancı-başısı Mehmed Ağa'nın Pravadi'ye geldiği haberi istihsâl ve Varna imdâdına ʿazîmeti istiʿcâl olundu. Bahr-i siyah Serʿaskeri olan Vezîr Kelleci ʿOsmân Paşa maʿiyyetine verilen sefâyin ile Varna'da bulunup, kethudâsını beş altı yüz Kalyoncu ile şerânpolara ihrâc ve muhafazaya me'mûr Yeniçeri ve sâyir askeri dahi lüzûmu olan mahallere idrâc eylediğinden başka, memerr-i aʿdâ olan kâfir mahallesi dahi çend kıtʿa Çekdiri ile sedd ü bend olunmuşidi. Her taraf müstahkem ü metîn ve her cânib marsûn u hasîn kılındığına müteʿâkıb, Kethudây-ı mûmâ ileyh çerha şeklinde şeranpolardan taşra çıkup, düşmenin tahmînen altı bin piyâde ve üç bin süvârîsi olduğunu tahkīk ve üç sâʿat mahalde bağteten hücûm içün ihzâr-ı esbâb hasr u tazyîk eylediğini gelüp ifâde ve müşârun ileyh dahi mukābeleye âmâde olarak, bin beş yüz levend sefînelerden çıkarup, rasad-gâh-ı ceng ü perhâşde istâde oldu. Müşârun ileyh bîmâr ve meşy ü harekete ʿadîmü'l-iktıdâr iken, gerdûne-süvâr-gayret ve tabyanın birine şemsiyye nasbı ile tahrîz-i guzâta berzede-dâmân-ı himmet olup, düşmen dahi Şaʿbânın dördüncü çârşenbih günü Varna'ya nısf sâʿat mesâfe olan Kadıköyü semtinden tahrîk-i pây şûm ve çerhacılar ile muhârebe ederek üç koldan şeranpolara hücûm etmişler idi. Mübârizân-ı dîn top ve tüfeng ile meydân-ı cengi aʿdâya halka-i mîmden teng ve kazây-ı vegāyı dimâ-i fâsideleriyle sürh-reng eyledikleri hâlde, süvârîleri cesâret ile kâfir mahallesinden şehre duhûl ve piyâdesinden dahi vâfir küştenî altı kıtʿa top ile şehre vugūl edüp, bekāyây-ı kefere Voyvoda tabyasından varoşa cân atup, indihâş-ı sekret ile bî-şuʿûr ve ibrâm-ı zâbitân ile ikdâma mecbûr olan küffâr sadâmât-ı pey-der-pey top ve tüfenge bakmayarak, mühâcemede şiddet irâ'et eyledikleri ser-bâzân-ı meydân-ı celâdet olan guzât-ı muvahhidîne rû-nümâ ve mührebâzlık sanʿatını gereği gibi icrâ ve ne tarafdan aʿdâ zuhûr etdiyse, sufûf-i mersûsaların hark u ifnâ eylediler. [M2 277] Bu hâl birkaç sâʿat müstemirr ve düşmen me'mûl etmediği sebât ü metâneti muʿâyene ile haylî müte'essir olup, havf-i cân ile gerüye gürîzân oldular. Maʿreke-i mezbûrede bin beş yüz kadar müşrik-i bî-dîn vâsıl-ı dereke-i siccîn ve bakıyyesi zahm-dâr-ı gam-gîn yollarda mecrûhlarından mürde olanlarını matrûh-ı zîr-i zemîn eyleyerek, Karasu ve Babadağı semtlerine doğru firâr ve savlet-i İslâmiyân'dan emîn oldular. Kable'l-vakʿa Kara-deniz Serʿaskeri müşârun ileyh, mevsim-i deryâ kuvvetiyle Âsitâne'ye ʿazîmetini istîzân ve tahsîl-i ruhsat ve peyâm-ı izni maʿiyyetinde olan kapudânlara işâʿat edüp, müsâʿade-i rûzgâra intizâr üzere iken, düşmenin Varna'ya hücûmununu his ile ber-muktezây-ı diyânet, ʿadem-i hareket ve müdâfaʿada bezl-i cell-i himmet ile kalʿa-i Pâdişâhî'yi tahlîsa mübâşereti ser-nâme-i hüsn-i aʿmâli olacağında iştibâh yokdur. Bu nasr-ı ʿazîz birkaç mâhdan berü zuhûr eden hâvâdisât-ı mülimme sebebi ile mükedder olan zümre-i muvahhidîni hak budur ki, şevk-engîz edüp, merâyây-ı havâtırda olan gubâr-ı küdûreti züdûde ve suver-i sürûr u şâdumânîyi nümûde eyledi. Müşârun ileyh maʿâzallâh Varna'da bulunup, defʿ-i müzâhame-i düşmen ile tekayyüd etmese idi, Ordu-yi nusrat merhûn iskelesi olan Varna'yı düşmen zabt ve Mevkib-i hümâyûn'u berhem-zede-i teşvîş ü habt eylemesi mukarrer idi. Kâfirin kuvve-i istid- râciyyesi kemâlde olup şöyle ki, Edirne Bostancı-başısı'ndan bir gün sonra firâra âgāz edüp, vaktiyle mûmâ ileyh vusûl bulmak lâzım gelse idi Varna üzerine gelen düşmenden biri halâs ve tedârük-i cây-ı melce' ü menâs edemez idi.