İntikāl-i Pâdişâh-ı cihân Sultân Mahmûd Hân

Müşârun ileyh hazretlerinin gül-i terden nâzikter olan vücûd-i 'âlem-sûdları [M1 41] birkaç günden berü berhem-zede-i sarsar-ı dâ'-i 'asîrü'd-devâ olup, rükûb ü nüzûlden iktidârı meslûb u men' ve seyr ü hareketi vâsıl-ı ser-menzil-i vücûb iken, gayret-i fıtriyyeleri üzere işbu bin yüz altmış sekiz senesi saferinin yirmi sekizinci cum'a günü Ağa Câmi'ine çıkup, edây-ı salâta dek kemâl-i za'f ü ıztırâb ile meks ü ârâm ve Serây-ı hümâyûn'a 'azîmet içün hareket ü kıyâm buyurup, Silahdâr Ağa'ya ve sâ'ire ittikâ ve hezâr su'ûbet ile ata bindirilüp, Timür-kapu arasına varıldıkda, tâyir-i rûhu bâl-güşây-ı evc-i semâ ve tengnây-ı heykel-i cismânîden rehâ olup, makām-ı hûrun maksûrâtun fi'l- hıyâm tarafına hırâm ve meşâriʿ-i cennâtün tecrî min tahtihe'l-enhârdan reşf-i mâ'i'l-hayât-ı hulûd ü devâm eyledi. Fî'l-hâl Sadrıaʿzam ve erkân-ı devlete berîd-i istiʿcâl irsâl olunup, Serây-ı hümâyûn'da ictimâʿ ve ihtifâl eylediklerinde, vâris-i taht-ı ʿOsmânî, Mâlik-i ezimme-i cihân-bânî Şehzâde Sultân ʿOsmân bin Mustafa Hân serîr-i saltanat ve erîke-i devlete zînet-bahş-ı cülûs ve ibtidâ Sadrıaʿzam ve ʿale't-teʿâkub sudûr-ı ʿulemâ ve ricâl ve ocağlu vâhiden baʿde vâhidin icrây-ı resm-i beyʿat ve tebrîk-i cülûs-i pür-meymenet etdikden sonra, Hudâvendigâr-ı sâbıkın gasl ü tekfînine mübâşeret ve nemâzı edâ ve kānûn üzere naʿş-ı mağfiret-nakşı âlây ile Yeni Câmi'a getirülüp, peder-i vâlâ-güherleri hazîresi kurbunda defn ve aʿyün-i nâsdan ihfâ olundu. Mütevaffâ-yı müşârun ileyh esbağallâhü niʿamehû ʿaleyhi hazretleri bin yüz sekiz târîhinde sülb-i pâk-i Sultân Mustafa'dan zînet-bahş-ı ʿâlem-i şuhûd ve otuz beş sene Şehzâdelik ile kûşe-i vahdetde tâʿat-güzîn-i cenâb-ı Maʿbûd olup, kırk üç târîhinde neyyir-i bâhirü'l-işrâk-ı tâliʿ-i hümâyûnları pertev-pâş-ı âfâk ve bi'l-irsi ve'l-istihkāk taht-1 fîrûz-baht-ı ʿOsmânî'ye cülûs ile ʿâlem ve ʿâlemiyân kudûm-i meserret-lüzûmundan neşve-yâb-ı sürûr u iştiyâk olup, yirmi beş sene kadar erîke-i saltanatda müttekî-yi çâr-bâliş-i zindegânî ve esb-rân-ı meydân-ı Sâhib-kırânî olup, târîh-i mezkûrda terk-i ʿâlem-i fânî ve ihtiyâr-ı semt-i câvidânî eyledi. Hudâvendigâr-ı merhûm Pâdişâh-ı ʿâlî himmet ve şehinşâh-ı gerdûn-bestat, lâyık-ı taht ü tâc, râğim-i ânif-i erbâb-ı ʿinâd ü leccâc Bû-bekr-emânet, ʿÖmer-ʿadâlet, ʿOsmân-hayâ, ʿAlî-şecâʿat olup, deryây-ı cûd u sehâsı bây ü gedâ hakkında mevc-engîz ve âfitâb-ı ʿinâyet [M1 42] ve lütfu mefârik-ı ağniyâ vü fukarâya lemʿa-rîz olduğundan gayri, ʿakl ü dirâyet ve letâfet-i tabîʿat ile revnak-şiken-i şân-ı mülûk-i dirîn ve sebât-ı kadem ve iʿlâ'-i kelime-i Hâliku'n-nesem ile mağbût-i Hulefâ-yı Râşidîn olup, bidâyet-i saltanat-ı seniyyelerinde zirve-i bağy ü şekāya iʿtilâ edenleri dest-yârî-yi seyf-i sârim-i şehâmet ve meded-kârî-yi hüsn-i tedbîr u reviyyetle nâ-bedîd ve ahz-ı sâr ü intikām ile Devlet-i ebed-bünyânı tecdîd edüp, o aralıkda Nemçe ve Moskov seferleri ve Nâdir Şâh ve Sarı Bey-oğlu misillü şedîdü'ş-şekîme düşmenler zuhûr ve mülk-i devletde âsâr-ı şerr ü şûr selb-i râhat ü şuʿûr etmişiken, her tarafa Serʿasker ve her cânibe leşker gönderüp, kendü makāmlarında kutub gibi sâbit-kadem olarak düşmenlerini kahr u tedmîr ve eyâdi-yi aʿdâya giriftâr olan Belgrad ve Ada ve sâ'ir kalʿa ve palangaları feth u teshîr ile şân-ı saltanatı tevkīr edüp, bu gavâyil mündefiʿ u zâyil oldukda, bakıyye-i eyyâm-ı saltanatı sûr ü sürûr ile murûr ve zemânında ʿâlem kesb-i râhat ü huzûr etmişidi. Bundan başka ibtigāy-ı rızây-ı Mevlâ ve tedârük-i zâd-ı neş'e-i uhrâ zımnında her biri mahallinde zikr olunduğu vech üzere fevka'l-had hayrât ü hasenâta muvaffak ve bâ-husûs erâzil-i Âsitâne indifâʿı niyyeti ile Ayasofya kitâbhânesinde beher yevm kırâ'etini şart etdikleri Buhârî-yi şerîfin semere ve fâyidesi muhakkak olup, Sultân ʿOsmân Hân'a mensûb câmiʿi dahi kuvve-i karîbeye getürdüğü ʿuluvv-i himmet-i Şâhâne'lerine delâlet eyleyeceği zâhirdir. Velâdetleri târîhi gülgonçe-i cülûsları târîhi; kutbü'l-arz (قطب الارض) olduğu maʿlûm-i kibâr ü sıgārdır.
Attribution
Citation:
"İntikāl-i Pâdişâh-ı cihân Sultân Mahmûd Hân", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1752_093.html
Item Details
Title:
İntikāl-i Pâdişâh-ı cihân Sultân Mahmûd Hân
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1168
Source:
Nevzat Sağlam
Format:
text/plain
Language:
ota