Mûmâ ileyh meded-kârî-yi baht-ı müsâʿid ile niçe sâl refâh-ı hâl ve ten-dürüstî-yi vücûd ile varak-gerdân-ı sahîfe-i dü-reng-i eyyâm ü leyâl iken, nâ-gâh mizâcı münharif ve Şevvâl'in on dokuzuncu günü dâr-ı âhırete munsarıf oldu. Mutasarrıf olduğu Rûznâmçe-i Evvel mansıbı, Defter Emîni olan Râsih Mustafa Efendi'ye ve Defter Emâneti, Anadolu Muhâsebecisi olan Hasan Efendi'ye ve Anadolu Muhâsebeciliği, Sâlih Paşa-zâde Hüseyin Bey'e tecvîh olundu.
Müteveffây-ı mûmâ ileyh Ruʿûs Kîsedârı İbrâhîm Efendi'nin hıdmetinden neş'et ile Kalem'e müdâvemet ve giderek tahsîl-i meleke vü kābiliyyet edüp, seksân iki Receb'inin üçüncü günü Ordu-yi hümâyûn'da Haremeyn Mukātaʿacısı Vekîli ve iki yüz bir senesi Zilhicce'sinin yirmi üçüncü günü yine Ordu-yi hümâyûn'da Re'îs Kîsedârı [Ü4 174b] ve Rûznâmçe-i Sânî Vekîli olmuşidi. ʿAn-asl Haremeyn Mukātaʿacısı'nın ve Küçük Rûznâmeci'nin hıdmetleri Âsitâne'de olduğundan, seferden nefislerini tahlîs ve vekâletleri mûmâ ileyhimâya tahsîs olunup, sefer hıtâmında ʿaraz-ı mezkûr üzerlerinden zâyil ve hıdmet-i sâbıkalarına bilâ-rütbetin müştagıl olurlar idi. Firdevsî Efendi-yi merhûm, vekâletler, hâcegân-ı Dîvân'a münhasır olduğunu ictihâd ve hâcegânlık, vekâlet tahtında münderic [V 48b] olduğunu îrâd ile baʿzan kafesî destâr sarındığını baʿzı erbâb-ı vukūf mevzûʿ-ı bahs edüp, nâ-çâr müteşahhısân-ı zemâneye dest-bâz-ı niyâz ve iki yüz iki tevcîhâtında İstanbul Mukātaʿacılığı'nı çîre-destî-yi tesannuʿ ile ihrâz ve tashîh-i tarîk ile bâʿis-i sebbâbe-güzây-ı erbâb-ı imtiyâz olmuşidi. İki yüz dört senesi Rebîʿulâhır'ının on birinci günü Tezkire-i Sânî
ve Cebeciler Kitâbeti ilhâkı ile mahfûf-ı sunûf-ı lutf-ı Rabbânî olmuşidi. Re'îsülküttâb olan 'Abdullah Birrî Efendi, mükâlemeye me'mûr ve orduda Riyâset Vekâleti'yle Sâhib-i terceme mesrûr olup, iki yüz altı tevcîhâtında Tezkire-i Evvel ve iki yüz dokuz Cumâdelâhıre'sinin on beşinci günü Riyâset-i Küttâb hıdmetiyle mübeccel oldu. Hıdmet-i Riyâset'e müteferri' olan umûrda râcil olduğundan, sâl-i mezkûr Zilkaʿde'sinin yirmi yedinci günü maʿzûl ve iki yüz on senesi Cumâdelûlâ'sında Büyük Rûznâme ve iki yüz on Şevvâl'inde Defter Emâneti mansıbı ile nâyil-i eʿazz-i me'mûl olup, iki yüz on iki tevcîhâtında Matbah Emîni ve iki yüz on üç Receb'inin on ikinci günü Hubûbât Nâzırı olup, nizâm ustaları baʿzı [Ü4 175a] evzâʿından dil-gîr ve etrâfdan dahi tahrîk zuhûruyla 'azli muvâfık-ı hükm-i takdîr olmuşidi. İki yüz on dört tevcîhâtında Defter Emâneti Vekâleti'yle dil-teng ve iki yüz on beşde bi'l-fi'l mansıb-ı mezkûru zabt ile neşve-dârân-ı bezm-i meserrete hem-reng olup, iki yüz on yedi Şevvâl'inin beşinci günü Rûznâmçe-i Evvel ve târîh-i mezkûrda giriftâr-ı ser-pençe-i ecel oldu. 'Ömr-i girân-mâyeyi hâyiz, ya'nî siniyy-i ʿömrü yetmişi mütecâviz idi. [V 49a] Hılâl-i ceng ü cidâlde askerî tâyifesini yoklamak ve mevcûd ve nâ-mevcûdlarını aramak devletlere gāyet muzırr ve hezâr-bâr şe'âmeti zâhir olmuşiken, müteveffây-ı mûmâ ileyh sadr-ı vakti germî-yi bâzâr-ı kâr-zârda bu kâr-ı düşvâra teşvîk u igrâ ve ol dahi: “Devlete bir hıdmet ederim” iddiʿâsıyla yoklama husûsuna mezîd-i dikkat ü iʿtinâ edüp, “Gülârâ” nâm mahalde bu sebeb ile beyne'l-asâkir şûriş ü ihtilâl hâdis ve sipâh ve silahdâr ocağlarının o taraf
muhâfazasını terk ü mugāderelerine bâʿis olmuşidi. Bu mülâbese ile Ocağlu lisânına düşüp, her biri hakkında izmâr-ı kîn ve ʿalenen sebb ü nefrîn ederler idi. Mûmâ ileyh ise ahvâl-i ʿâlem ve etvâr-ı ümemden bî-haber ve her kârın vakt ü ibbânı ve her maslahatın ber-vech-i sühûlet ü âsânı, reviyyet ve nizâmının cihet-i imkânı olduğundan gaflet ile şinâver-i deryây-ı hatar olduğu hengâm, cenâb-ı Bârî yârî kılup, âvâze-i sulh münteşir ve Şumnı'da ictimâʿ eden erâzil-i askerînin aʿzâsı mugşaʿirr olup, niçeleri cân-dâde-i hükm-i siyâset ve vâfir hazînemânde ile ibrâʿ-ı zimmet eylediler. Mûmâ ileyh zâtında her ne kadar muharrik olduğu maʿlûm ise dahi, şîve-i sadâkati ʿârif ve kuyûd-ı vezâyif [Ü4 175b] u idrârâtın hafâyây-ı esrârına vâkıf idi.
Fevt-i Rûznâmçe-i Evvel Firdevsî Mehmed Emîn Efendi ve vukūʿ-ı tevcîhât-ı cüz'iyye
Attribution
- Citation:
- "Fevt-i Rûznâmçe-i Evvel Firdevsî Mehmed Emîn Efendi ve vukūʿ-ı tevcîhât-ı cüz'iyye", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1794_788.html
Item Details
- Title:
- Fevt-i Rûznâmçe-i Evvel Firdevsî Mehmed Emîn Efendi ve vukūʿ-ı tevcîhât-ı cüz'iyye
- Creator:
- Ahmed Vâsıf Efendi
- Date Created:
- 1217
- Source:
- Hüseyin Sarıkaya
- Format:
- text/plain
- Language:
- ota