İşbu mâh-ı Şevvâl'in on yedinci günü Mısır'ın tahliyesi mukāvele [Ü1 272a] olunup, Sadrıaʿzam hazretleri Ordu-yi hümâyûn ile 'Arîş Sahrâsı'ndan hareket ve tayy-i menâzil eyleyerek Belbîs'e ilkāy-ı rahl-i ikāmet etmişidi. Belbîs'e beş sâʿat mesâfe olan Hanke Karyesi'ne 'azîmet irâdesiyle bir sâʿat kadar Belbîs'den infisâlde Mısır'da olan Mustafa Paşa'dan bir kıtʿa mektûb zuhûr edüp, Françelü'nün İskenderiyye'de olan sefînelerine mugāyir-i 'ahd İngilizlü tarafından taʿarruz olunacağı beyânıyla 'azîmetlerine ruhsat verilmamek üzere İngiltere Donanması Amirali tarafından İsmit'e haber geldiğini Françelü'ye İsmit tahrîr ve sergerdeleri Kleber işbu suʿûbetler mündefiʿ olmadıkça, tahliye-i Mısır mümkin olmayacağını takrîr edüp, muktezây-ı hâl üzere maslahata iştigāl olunmak husûsu müşârun ileyh tarafından îmâ olunmağla, Belbîs'den bir sâʿat ilerü tayy-i mesâfe [Ü3 70a] olunmuşiken, girüye 'avdet beyne'l-asâkir hudûs-i erâcîfe 'illet olacağını sebebleriyle ihtiyâr-ı külfet-i 'azîmet kılınup, müttefikler tarafından Devlet-i ʿaliyye'nin bu maslahatına mugāyir vazʿ zuhûr etmeyeceği zemînde bast-ı mukaddime ve serd-i delâyil-i mülzime kılınmışiken müfîd olmayup, encâm-ı kâr bu maslahatın müzâkeresiyçün tekrâr ʿakd-i meclis olunmak Kleber tarafından işʿâr olunmağla, şübheler defʿ ü teskîn olunmak irâdesiyle Devlet-i ʿaliyye murahhasları ke'l-evvel taʿyîn olunmuşiken Şevvâl'in yirmi dördüncü gicesi Mısır'a bir sâʿat mahalde mukīm Vezîr Nasûh Paşa'ya taraf-ı Sadâret-penâhî'ye îsâl olunmak üzere Françe Sergerdesi Kleber memhûr bir kağıd gönderüp, mûsılı cevâb ahzına bakmayup, fi'l-hâl ricʿat ve kağıd-ı merkūm müşârun ileyh tarafından orduya gönderilüp, tercemesine dikkat olundukda, Françe askerini ilzâm mümkin [Ü1 272b] olmayup: “Bu sâʿatden sonra tarafeyn askeri muhâribdir” meʾâli Kleber tarafından tahrîr olunduğuna binâ'en, keyfiyyet ʿale'l-ʿacele Nasûh Paşa ve Yeniçeri Ağası ve sâyirlerine ifâde ve mütebassır bulunmalariyçün taraf taraf evâmir firistâde olundu. Seherî düşmen askeri Matariyye Karyesi'nde nasb-ı hıyâm-ı ârâm eden yeniçeri ordusuna hücûm eylediği Sadriaʿzam hazretlerinin maʿlûmu oldukda, pesmândegân-ı cünûd-ı İslâmiyye ile ilgār ve mahall-i maʿrekeye kable'l-vusûl yeniçeri ordusunda perîşânlık âsârını muʿâyene ile sû-be-sû askeri tahrîz u igrâ eyledi ise dahi, fi'l-asl asker müteferrik bulunup, mühimmât ve top ve sâyir levâzım dahi girüde kaldığından ve düşmenin mühimmât-ı harbiyyesi mükemmel olduğundan, pây-ı [Ü3 70b] sebât-ı askerî mütezelzil olup, hâl böyle iken yine sekiz sâʿat kadar sûret-i kerr ü ferde düşmen ile mukātele olunup, ʿâkıbetü'l-emr cenglerde mebde'-i perîşânî olan süvârî tâyifesine tefrika tareyânıyla, Sadrıaʿzam hazretleri Belbîs'e gelüp, sunûf-ı asâkirin o mahalde dahi istikrârı mümkin olmadığından, Sâlihiyye'ye ʿavdet etmişler idi. Firâr ʿani'z-zahf ile vasf olunan askerin bir mikdârını gâh taltîf ve gâh tahvîf ile Sâlihiyye'de tevkîf ve üç-dört bin süvârî ve piyâdeden müretteb cemʿiyyete mevcûd olan vüzerây-ı ʿizâmı koşup, defʿ-i sevret-i aʿdâyı teʾkîd ve Sâlihiyye'ye altı sâʿat buʿdu olan “Kureyn” nâm mahalde nâ-gâh düşmen alayları zâhir ü bedîd olup, fi'l-hâl isâre-i gubâr-ı ceng ve iʿmâl-ı sinân ü tüfeng ile meydân-ı muhârebe ʿadüvv başına teng kılınup ve yüz gülle ve üç top ahzıyla İslâm gâlib ve küffâr hârib olmak hâletleri mütekārib olmuşiken, evzâʿ-ı harbiyyeden gâfil bazı esâfil [Ü1 273a] bilâ-sebeb ʿavdete mâyil olmalarıyla, bu hâl ile Sâlihiyye'ye vusûllerinde şe'âmetleri sâyir nâsa dahi sirâyet ve refʿ-i eskāl-ı ikāmet ile min-haysü'l-mecmûʿ Gazze Semti'ne rucûʿ eylediler. Matariyye Karyesi kurbünde Vezîr Hüseyin Paşa zahmdâr ve piyâdeyi muhafaza vü idâreye âharın taʿyîni müstasveb-ı Sadr-ı gayret-şiʿâr olmakdan nâşî, Vezîr Nasûh Paşa ve Kethudâ Bey ve Mısır ümerâsı ve Cebeci-başı o tarafa taʿyîn olunmuşlar idi. Hengâm-ı muhârebede düşmenin atlu üzerine hücûmu sebebi ile berü taraf hâlî kalup, Mısır müteʿayyinleriyle mukaddemce muhâbereye mebnî, Mısır'da [Ü3 71a] kalan küffâr ile muhârebelerini müşârun ve mûmâ ileyhim tahkīk ve bin kadar dalkılıc askerini istishâb ve dağ yolundan ʿazîmet ile Bâbü'n-Nasr'dan Mısır'a duhûl ve kalʿada olan kefereden başka iki yüz mikdârı kefereyi dehlîz-i ʿademe îsâl ve Özbekiyye'ye tehassun eden küffâr ile el-yevm îkād-ı nevâyir-i kıtâl eyledikleri ve yeniçeri ordusunda terk olunan beş kıtʿa topun her birine birer kîse bezl olunup, kuvvet-i ʿUrbân ile Mısır'a celb ve yuvarlak tedârüküyle barut tabh ve fişeng rabt olunduğu ve Süveys tarafına vürûd eden İngiliz sefînelerinin Kumandanı, Sadrıaʿzam hazretlerine olarak Mısır'a bir mektûb gönderüp, Kethudâ Bey tarafından mühri fekk ve tercemesine nazar olundukda, sefîne ve asker ile Süveys'e vürûd eylediğini işʿâr ve Françelü ile sulhün sıhhat ve ʿadem-i sıhhatini istifsâr etmiş. Kethudâ Bey dahi tahliye-i Mısır'a dâyir İsmit vâsıtasıyla muʿâhede vukūʿunu ve: ““Vakt-i tahliye hulûlünde İngilizlü deryâda bize taʿarruz eyleyeceğini İsmit ihbâr eyledi' behâneleriyle bağteten 'ahdini nakz ve orduya hücûm eyleyüp, [Ü1 273b] askerimiz berr ü beyâbân katʿ eylediklerinden yorgun bulunup, tehaffuz ve defʿ-i sâyil sûretinde girü çekildikleri ve Sadrıaʿzam hazretleri bizi ve vüzerây-ı ʿizâmdan Nasûh Paşa'yı ve ümerâyı Mısır'a meʾmûr edüp, el-ân Mısır'da Françelü bekāyâsıyla muhârebe üzere yüz asker ve mühimmât ile tarafınızdan imdâd u iʿâneye ikdâm olunursa, Devlet-i ʿaliyye'de hidmetiniz mergūb u makbûl ve devletiniz dahi bu gayretden mahzûz olacağları me'mûldür” deyü cevâb-nâme [Ü3 71b] tahrîr eylediği Sadrıaʿzam hazretleri tarafına gönderdiği kāyimeden maʿlûm olup, Mısr-ı Kāhire'de olan asâkir-i İslâm'a tarîk-ı imdâd mesdûd ve esbâb-ı iʿânet her ne kadar mefkūd olmuş ise dahi, Sadrıaʿzam hazretleri dâmen-i gayreti teşmîr ve gars-ı yemînleri olan Vezîr Mehmed Paşa maʿiyyetine cünûd-ı vâfire koşup, cânib-i Kāhire'ye tesyîr eylemişidi. Fransızlar ise Belde-i Mısır'ı min-külli'l-cihât ihâta edüp, gice gündüz top ve humbara ve sâyir âlât-ı nâriyye ile esbâb-ı muhâsarayı tekmîl ve Mısır'da olan asker tarafından pey-der-pey vusûlü taʿcîl olunan Murâd Bey'i tâyife-i mesfûra kıtʿa-i Saʿîd kendüye teʾbîd olunmak vâʿdiyle te'mîl ve Mısır'a gelmek kasdını tebtîl eylediklerinden gayri, Ordu-yi hümâyûn tarafından imdâd sûretinde taʿyîn olunan asker Mısır'a tahmînen iki sâʿat mesâfede vâkiʿ Hacc Berekesi'ne varmış iken, insidâd-ı cevânib ile şehre duhûlün tarîkını ve belki o tarafa vusûllerini müşʿir kağıd îsâlinin cihetini bulamadıkları ve ʿan-asl Mısır'da mahsûr mücâhidînin kılleti ve esbâb-ı müdâfaʿalarının nedreti ve Mısırlu'nun ihtimâl-i gālibiyyet ve mağlûbiyet ile iʿâne [Ü1 274a] ü istihzârda mahsûs olan butûʾ u rehâvetleri otuz bir gün muhâsaradan sonra Kāhire'den bi'l-ıztırâb askerin hurûcunu îcâb etmekle, baʿzı şurût temhîdiyle Vezîr Nasûh Paşa ve ʿOsmân Efendi ve ümerâ ve sâyirleri işbu Zilhicce'nin beşinci günü Ordu-yi hümâyûn'a ʿavdet ve hâl böyle iken yine Fransızlar mechûlü'l-ʿâkıbe olan [Ü3 72a] harbin verâsını endîşe ile hazm ü ihtiyâta riʿâyet ve emniyyet-i tâmme istihsâlinden sonra, tahliye-i Mısır'a rağbet eyleyeceklerini sergerdeleri olan “Kleber” nâm ceneral taraf-ı hazret-i Kāyim-makāmî'ye mektûb ve Ordu-yi hümâyûn'a haber irsâl etmekle, tekrâr tahliye mâddelerinin müzâkeresiyçün Ordu-yi hümâyûn'dan İngiliz Amirali'ne âdem gönderildiği ve mukaddemâ vukūʿ bulan şîve-i kader kesb-i beşer olmayup, “Lâ-meradde li-kazâ'illâh” irâdesinden münbaʿis kazây-ı nâgehânî ve hükm-i âsumânî olmağla, inşâ'allâhü Teʿâlâ bundan sonra sûret-i tahliye ber-vefk-ı me'mûl resîde-i hayyiz-i husûl olup, kutr-ı Mısır kemâ-kân memâlik-i hazret-i Cihân-bânî'ye munzamm ve fukarâ vü zuʿafâ kemâl-i râhat ü âsâyiş ile dil-şâd u hurrem olacağları zâhir ve gayr-i mübhemdir; “Ve mâ-zâlike ʿalallâhi bi-ʿazîz"