Sâbıkā İzmir Kadısı olup, ʿilm ü fazlda yegâne ve hüsn-i takrîr ü taʿbîrde müfred-i zemâne olan Münîb es-Seyyid Mehmed Efendi, İmâm Muhammed'in tebyîn-i ahkâm-ı cihâd u gazâ ve taʿyîn-i [Ü3 40b] hudûd-ı enfâl ü sebâyâya müteʿallık olan Siyer-i Kebîr'ini taʿmîmen li'l-fevâyid terceme eyleyüp, leylen ve nehâran nakd-i fikrini sarf ile hâvî olduğu mesâ'ilini teshîl ve gavâmız u müşkilât-ı ʿibârâtını tahlîl edüp, bu esnâda hayyiz-resân-ı hıtâm ve şîrâze-bend-i nizâm olmağla, huzûr-ı mevâhib-mahsûr-ı hazret-i Şehriyârî'ye ʿarz [Ü1 246b] olunmasını Efendi-i mûmâ ileyh cenâb-ı Fetvâ-penâhî'den recâ ve tavti'eten li'l-hâl Kāyim-makām Paşa hazretleri tarafına dahi ʿarz-ı mâ-cerâ etmişidi. ʿUlemây-ı ʿizâm kesserahumullâhu ilâ yevmi'l-kıyâmın âsâr-ı ber-güzîde ve te'lîfât-ı cedîdeleri öteden berü mülûk-i sütûde-sülûk enârallâhu berâhînehüm hazerâtına takdîm olunup, vech-i münâsibi üzere kâm-bîn kılınmaları de'b-i dîrîn olduğuna binâ'en, terceme-i mezkûre cânib-i Şeyhulislâmî'den Bâb-ı ʿâlî'ye gönderilüp, işbu şehr-i Rebîʿulâhır evâsıtında bâ-takrîr merfûʿ-ı huzûr-ı Şehriyâr-ı Kerrûbî-nazîr olundukda, iltifât-ı Mülûkâne'ye şâyân ve mûmâ ileyhin matlab-ı aʿlâsı olan Mekke-i mükerreme Pâyesi'yle mesrûr u cezlân kılınup, terceme sebebi ile bir müddet mütehammil-i aʿbâ'-i kedd ü taʿb olduysa dahi, gûşiş ü saʿyi hebâ olmayup, sebeb-i husûl-i matlab ve bâʿis-i teyessür-i me'reb olduğundan başka, ilâ-yevmi't-tenâd hayr ile yâd olmağa elyak bir eser-i cemîle muvaffak oldu. “el-Şey'ü bi'ş-şey'i yüzkeru”. Siyer-i Kebîr, İmâm Muhammed bin el-Hasan eş-Şeybânî te'lîfâtından olup, Hârûnü'r-Reşîd ile Horasân'a insırâfından sonra tasnîf eylemişdir. Ebû Hafs, İmâm Muhammed'in râvîsi olup, bu kitabı rivâyet eylemediği, ʿIrâk'da te'lîf olunmadığına [Ü3 41a] delâlet eder. Şemsüle'imme Ebûbekir Muhammed bin Sehl es-Serahsî vakt-i şiddetinde bu kitâbı şerh edüp, Mebsût tesmiye eyledi. Nüshası kem-yâb ve nâdiru'l-vücûd olup, baʿzan kıtʿaları ve bir defʿa ʿaynı meşhûd olmuşdur. Nakl olunur ki, İmâm Muhammed, ibtidây-ı emrde Siyer-i Sagīr'i te'lîf edüp, Tebeʿ-i tâbiʿîn'den Evzâʿî'nin manzûru olukda: “Ehl-i ʿIrâk'ın bu bâbda, yaʿnî Siyer'e müteʿallık tasnîflerinde münâsebet yokdur. Zîrâ ehl-i ʿIrâk fenn-i Siyer'i bilmezler” dediğini İmâm Muhammed istimâʿ eyledikde, [Ü1 247a] Siyer-i Kebîr'i te'lîf edüp, Evzâʿî nazar eyledikde, kemâl-i teʿaccüb ile: “Eğer bu kitâb mutazammın-ı ehâdîs-i müstetâb olmasaydı, İmâm Muhammed hod-be-hod tasnîf ve îcâd-ı ʿilm eylediğine cezm eder idim” demiş. Bundan sonra İmâm Muhammed bu kitabın altmış sahîfe üzerine tahrîrini irâde edüp, baʿde't-tekmîl bir ʿarabaya tahmîl ve Dergâh-ı Hılâfet'e tavsîl edüp, Halîfe Hârûnü'r-Reşîd gāyetü'l-gāye mesrûr olup, bu keyfiyyeti hasenât-ı vaktinden ve mefâhır-ı eyyâmından ʿadd eyleyerek, İmâm Muhammed'i iltifât ü inʿâm-ı nâ-mahsûr ile nâyil-i Re’sü'l-mâl-i şâd-mânî vü hubûr eyledi. İmâm Muhammed'in ne mahalde medfûn olduğunda ihtilâf vâkiʿ olup, esahhı Hârûnü'r-Reşîd'de müdeffen olan Horasan'da hılʿat-ı libâs-ı hayât ve e'imme-i nuhâtdan Kisâ'î ile bir günde vefât eylediği mazbût-ı ruvât-ı ahvâl-i kâ'inâtdır.