Françelü tarafından bir takrîb istîlâ ve derûnunda müddahar hazâyin yağmâsıyla kuvvet ü miknet peydâ eyledikleri kalʿa-i Korfa -ki ʿukāb-ı vehm ü hayâl bâlây-ı burûcuna suʿûd eylemek emr-i muhâl ve medây-ı nazar gāyet-i ʿulüvv ü irtifāʿına vusûl bulmak baʿîdü'l-ihtimâldir- meded-kârî-yi ʿinâyet-i Bâri'yle Françelü [Ü1 219b] yedinden intizāʿ ve zamîme-i memâlik-i Pâdişâh-ı Cihân-mutāʿ kılınmak irâdesiyle Devlet-i ʿaliyye donanması müttefik olan Rûsiyye donanması mürâfakatiyle bundan akdem Ak-deniz'e tesyîr ve miyânede cümle-i muʿtarıza olan Zanta ve Kefalonya ve bunlara mücâvir birkaç ada silmen ve harben feth u teshîr olundukdan sonra, maksûdun bizzât olan Korfa Cezîresi'ne doğru tahrîk-i sükkân-ı ʿazîmet etmişler idi. Cumâdelâhıre'nin on üçüncü Çehârşenbih günü imdâd-ı Mürsilü'r-riyâh ile cezîre-i mezkûreye vusûl müyesser ve kalʿaya iki sâʿat mesâfe olan “Bince” nâm mahalle ilkāy-ı lenger ile zikr olunan ada ehâlîsinin bir mikdârı dâhil-i taht-ı itāʿat-ı Cihân-dârî olup, bundan sonra Vido Adası'ndan güzâr ve Françelü'nün zikr olunan adada inşâ eyledikleri tabyalardan vâfir toplar atılup, Donanma-yı hümâyûn tarafından dahi mukābele bi'l-misle ibtidâr olunarak Korfa Kalʿası mukābilinde karâr ve fi'l-hâl Lazarete dedikleri sagīr adayı zabt ve derûnunda bulunan Fransızlar'ı habl-i esre rabt eylediler. Korfa Kalʿası beyne'd-düvel bekâret ile meşhûr ve kemâl-i menāʿat ü metânet ile elsine-i nâsda mezkûr olup, yalnız bahran tazyîk ile fethi ʿasîr ve berren askere muhtâc olduğu havâlî-kerd-i zamîr-i erbâb-ı tedbîr olmuşidi. O tarafa mücâvir bulunan Tepedelenli [Ü3 9b] ʿAlî Paşa ve Delvine Mutasarrıfı İbrâhîm Paşa ve sâyirleri me'mûr ve cümleden evvel ʿAlî Paşa sevk-ı sipâh-ı mansûr edüp, berü yakada vâkiʿ “Putrin” nâm kalʿayı yek-hamlede ahz ile mütahassın olan Françe keferesini kantara-i seyfden imrâr ve bakıyyesini bend-i kayd-ı isâr etdikden sonra, zîr-i livây-ı nusrat-iltivâsında tehaşşüd eden askerden iki bin mikdârını Korfa tarafına [Ü1 220a] îsâl ve donanmadan dahi mikdâr-ı vâfî levendât ihrâc olunup, yek-dîgere ittisâl ʿakabinde Delvine tarafından dahi iki bin kadar Arnabûd dilâverleri vusûl ve kuvvet-i berriyye husûl bulduğuna binâʾen, fi'l-hâl kalʿanın cânib-i yesârında vâkiʿ olan varoşun püştesine kebîrce bir tabya ihdâs ve derûnuna asker ve top ve humbara taʿbiyesiyle aʿdây-ı dîne havf u ıztırâb îrâs olunup, leyl ü nehâr hasr u tazyîk ve aralık aralık kalʿadan çıkup, çarha toplarıyla hücûm eden düşmenin râbıtalarını temzîk ve cemʿiyyetlerin tefrîk ederler idi. İki mâh kadar bu hâl ile ceng ü kıtâl vâkiʿ olup, hasânet-i kalʿa sebebi ile şâhid-i gül-çehre-i zafer, mütevârî-yi vakt-i kader olup, bilâhare taraf-ı âhardan dahi düşmene muzâyaka vermek sühûlet-i maslahata medâr olacağı mülâhaza olunmağla, kalʿanın cânib-i yesârında vâkiʿ "Santa Pantalone” nâm mevzıʿa dahi bir kebîr tabya inşâ ve derûnuna vâfir Arnabûd ve Kalyoncu dilâverleri ve kadr-i kâfî top ve humbara teşhîn ü imlâ ve bir mâha karîb vakte dek inhisâr-ı kalʿaya saʿy-i evfâ kılınup, o hilâlde Françelü'nün İtalya taraflarından Korfa'ya imdâd göndermek kasdında oldukları şâyiʿ ve fi'l-hakīka bu haber vâkiʿ olmak lâzım gelse emekler zâyiʿ olacağı müteyakkın olduğundan, serân-ı asker-i İslâm ve Rûsiyye Amirali bir mahalle cemʿ olup, imdâd-ı düşmen zuhûrundan mukaddem var kuvveti bâzûya getürüp, intizâʿ-ı kalʿayı mûcib esbâbın tahsîlini meşveret ve Korfa [Ü3 10a] Kalʿası mukābilinde mârru'z-zikr Vido Adası teshîr olunduğu hâlde feth-i kalʿa kesb-i semt-i sühûlet eyleyeceğini tahkīk ile bu ʿazîmet-i sâdıkanın icrâsına himmet eylediler. Şöyle ki, ibtidâ bir-iki sagīr sefîne ada-i mezbûre semtine gönderilüp, [Ü1 220b] âgāz-ı kıtâl ile emr-i işgāl istihsâl ve der-ʿakab yedi yüz elli nefer Kalyoncu dilâverlerinden ve o mikdâr Rûsiyye askerinden tertîb ve sandallar ve filikalar ile tesrîb olunup, bi'l-cümle donanmalar dahi yelken açup, adayı istîʿâb ve sademât-ı top-ı raʿd-âşûb ile mütahassın olan aʿdâyı matmûre-nişîn-i kahr u inkılâb eylediler. Aʿdâ bu savlet-i dilîrâneye tâb-âver olamayup, ekserîsi tuʿme-i seyf-i asker-i Şehriyârî ve yüz yetmiş nefer ecel-i nâ-resîdeleri dest-beste-i mezellet ü hârî olup, Donanma-yı hümâyûn askerinin ve Arnabûd leşkerinin sebât-ı ikdâm ve hîn-i maʿrekede zuhûr eden celâdet ü iktihâmlarına o tarafda mevcûd ahbâb ü aʿdâ ve bîgâne vü âşinâ leb-güşây-ı tahsîn oldukları bi'l-istihbâr vâsıl-ı derece-i yakīn olmuşdur. Yevm-i mezkûrda Patrona Bey'in tabyası hizâsında vâkiʿ Korfa Kalʿası kıtʿasından Salvadora Kalʿası üzerine mîr-i mûmâ ileyh hecme-endâz-ı celâdet ve hendekleri zabt ile ahşâma dek âteş-efrûz-ı şecâʿat olup, leylen sâʿat ikide aʿdâ iʿdâd eylediği lağıma âteş ilkā ve fazl-ı Mevlâ ile lağım ʿaksiyle fiʿlini icrâ edüp, barut ve mühimmâtların ihrâk ve hükm-i kazâ asâkir-i Pâdişâhî'ye tertîb olunan semm-i kātili tiryâk-ı şifâ eyledi. ʿAle's-seher mîr-i mûmâ ileyh zikr olunan kalʿaya yürüyüş edüp, zûr-bâzû-yı fütüvvet ile kalʿaya rekz-i aʿlâm-ı fevz ü nusrat eylediği Françelü'nün maʿlûmu oldukda, pây-i sebâtları mütezelzil ve servet ü hiddetleri muzmahill olup, bir-iki gün murûr eyler ise mütehassın oldukları kalʿa dahi mazbût-ı gümâştegân-ı [Ü3 10b] Pâdişâh-ı muzaffer olup, cümlesi pâ-zede-i asker ve müddet-i hayâtları inkılâb-ı hadeka-i dîdeden aksar olacağını kuvve-i nazariyye ile mukarrer bilmeleriyle, teslîm-i kalʿayı medâr-ı füshat-ı [Ü1 221a] ecel ʿadd eyleyüp, şehr-i Ramazan'ın yirmi dokuzuncu günü nasb-ı livâ'-i menkûs ve vire ile tahlîs-ı nefs-i menhûs eylediler. Kalʿa-i mezkûrede olan bi'l-cümle edevât ve mühimmât ve zehâyir zabt olunup, kalʿadan çıkan Fransızlar'ın dahi mukāvele olunduğu vechile silâhları nezʿ ve kendüleri memleketlerine kemâl-i hızy ü hızlân ile tard u defʿ olundu. Beş on sene zarfında te'lîf olunan Takvîm-i Büldân'da bu vechile yazar ki: “Körfes ve Korfa, Bahr-i Rûm'da Şimra [Pantokrator] Dağı'nın şarkîsi kurbünde bir adadır. Cirmi takrîben yüz yirmi mîldir. Venedik Körfezi'nin miftâhı mesâbesinde olmak hasebiyle istihkâm üzere tutulur. Hâkimine “Poraveritor” derler. Vâfir tuz çıkarırlar. Başşehrine dahi Körfez ve Korfu derler. Sâhil-i şarkīsinin vasatında vâkiʿ kebîr bir şehirdir. Ehâlîsi takrîben yirmi bin mikdârı olup, tûlü otuz yedi buçuk derece, ʿarzı otuz dokuz buçuk derecedir”.