Memâlik-i mahrûsede mütemekkin dehâkīn ve ehl-i hirefin yerlü yerlerinde isrikrârlarıyla hars ü zirâʿat ve kesb ü ticârete iştigālleri, bâʿis-i ʿimâr-ı memleket ve sebeb-i hasb ü refâhiyyet olduğundan gayri, hazîne-i Pâdişâhî'ye ʿâyid olan muʿayyenâtlarını vaktiyle edâya ve ashâb-ı emlâkın bilâ-terâhî [Ü1 54b] hâsılâtlarını îfâya ʿillet olup, baʿzı eşhâs, tahsîl-i sühûlet-kâr efkârıyla zirâʿat ve ticâretden firâr ve İstanbul'da ikāmete karâr ile terk-i dâr u diyâr eylediklerinden, sekene-i Âsitâne-i saʿâdet kaht u galâya dûçâr ve vükelây-ı devlet, celb-i erzâk zımnında mihen ü meşakka giriftâr olduklarından gayri, [Ü2 57a] Hazîne-i hümâyûn'a ve emlâk ashâbına terettüb eden zarar, muhtâc-ı delîl ü nazar olmayup, murûr u ʿubûr eyleyecekleri turuk u mesâlik her ne kadar sedd ü bend ve nakl-i hâne zımnında her çend icrây-ı takrî u gezend olunduysa dahi, bir tarafdan fürce-yâb-ı duhûl ve birer kûşede temekkün ile tezâhüm ü tezâyuka meşgûl olurlar idi. Karîha-i sabîha-i Mülûkâne'den levha-pîrâ-yı zuhûr olan sâyir nizâmât-ı müstahsene gibi bu mâddenin dahi, hüsn-i kālıba ifrâğı ve o makūle serserî geşt-i vâdî-yi batâlet olan eşhâsın hadd-i iʿtidâle iblâğı matlûb-ı hümâyûn olup, binâʾen-ʿalâ-zâlik fîmâ-baʿd Âsitâne-i saʿâdet ve muzâfâtına hâcegân-ı Dîvân-ı hümâyûn'dan birer mütebassır ve nîk ü bedi farka kādir kimseler taʿyîn olunup, maʿiyyetlerine taraf-ı Fetvâ-penâhî'den ve Ağa-kapusu'ndan zâbitler terfîk ve hânlar ve dükkânlar ve medâris ve zevâyâda sâkin olanlar ahadühümâ âhara kefîl olarak sebt-i defter ve bilâ-şugl ü ʿamel geşt eden derbederler ve küfelâsı olmayup, mechûlü'l-hâl kimseler ve lüzûmundan zâyid hammâl ve kayıkçı ve dükkân şâgirdleri temyîz ü tefrîk ve Gümrük emînleri maʿrifetiyle memleketlerine irsâl olunup, meʾmûrların altı ayda bir meʾmûriyyetleri istînâfıyla pes-mânde ve mevcûdları deftere tatbîk olunmak râbıtası ahkâm ü tevsîk olunup, bu behâne ile yaramazı leʿalleten ibkā ve ehl-i ʿırzı mübtelây-ı cevr ü ezâ etmekden ittikā etmeleri lâzım gelenlere tenbîh ü îsâ olundu. [Ü1 55a]