Ümerâ-i Mısriyyeden olup Saʿîd cânibinde matrûden mukīm olan Murâd Bey âdetleri üzere bu esnâda Mısır'a duhûl esbâbını tahsîl ve husemâsını tard u tenkîl edüp eşrâf-ı kudât-ı Mısriyyeden Necmeddîn Efendi'yi Âsitâne-i saʿâdet'e tesyîr ve Devlet-i aliyye'ye her hâlde mutîʿ ve münkad olduğunu beyân ve umûr-ı Mısriyyenin dil-hâh-ı devlet üzere nizâmı taʿahhüdünü der-miyân eyleyerek vâlî-i Mısır olan sadr-ı esbak Silâhdâr Mehmed Paşa'nın rehâveti sebebiyle azlini ve kavîü'ş-şekîme bir vezîr-i müstakīme eyâlet-i Mısır tevcîh olunup berren kudûmunu tahrîr etmiş Devlet-i aliyye'nin (153-a) bu esnâda gāilesi eğerçi ber-kemâl olup ancak nizâm-ı şu'ûn-ı Mısriyye dahi öteden berü semîr-i zamîri olduğuna binâen husûs-ı mezkûrun zîr ü bâlâsı mülâhaza olunarak bir kalıba ifrâğ olunması içün Saferü'l-hayrın onuncu perşembe günü semâhatlû şeyhülislâm efendi hazretlerinin konağında sadrıazam hazretleri ve kapudan paşa ve sudûr-ı kirâm ve ahvâl-i Mısriyye'ye vâkıf baʿzı ricâl-i devlet ve sâir erbâb-ı meşveret hâzır oldukları hâlde akd-i cemʿiyyet olunup husûsât-ı mezkûre zımnında bir-iki sâʿat mikdârı herkes tevlîd-i ebkâr-ı efkâr ve bir vezîrin Mısır'a ehliyyet ve liyâkatini tezkâr etmeleriyle mezkûr olan vüzerânın her biri birer vechile kadh u sadd ve vâkıʿa mutâbık baʿzı ilel ü esbâb ile cerh u redd olunup encâm-ı kâr İnebahtı muhâfızı sadr-ı esbak Yeğen Mehmed Paşa'nın liyâkati ve maskat-ı re'si Alâiyye olmak takrîbiyle Mısır'da Alâiyyelü'nün kesreti ve gayret-i türâbiyye lâzımesince merkümların lede'l-iktizâ müşârün-ileyhe vukūʿ-ı iʿâneti ve bâ-husûs menşe'i Ocak-ı âmire olup Mısır'da iken kâin olan ocaklunun bu mülâbese ile tarafına incizâb ve rağbeti der-kâr olmağla taraf-ı devletden vezîr-i müşârün-ileyh meh-mâ-emken ikdâr ve berren cânib-i Mısır'a tisyâr olunması husûsu karâr-gîr-i ârâ-i huzzâr olup binâen-alâ-zâlik işbu Saferü'l-hayrın evâsıtında eyâlet-i Mısır müşârün-ileyhe ve İnebahtı muhâfazası sâbıkā Musul vâlîsi Yazıcı-zâde Vezîr Mustafâ Paşa'ya tevcîh ve ihsân
ve müşârün-ileyh Yeğen Mehmed Paşa'nın nizâm-ı dâiresi matlûb olup İnebahtı cânibinde intizâm-ı dâire müteʿazzir olduğundan bahren Alâiyye'ye veyâhûd ol havâlide vâkiʿ olan sevâhilin (153-b) birine çıkup dâiresini tanzîm ve tesviyeye ibtidâr ve baʿdehû cânib-i Mısır'a berren azîmete atf-ı inân-ı iktidâr etmek üzere tarafına hitâben emr-i âlî ısdâr olundu. Murad Bey'in vâlî-i cedîd talebi vusûl-i vâliye dek akallî bir sene geçüp bu müddet içinde merkūm kā'im-makām ve şeyhülbeled bulunup Mısır Darbhânesi'ni zabt ile tahsîl-i fevâ'id-i kesîre etmek dâʿiyelerine mübtenî olduğu ve Devlet-i aliyye tarafından emr-i şerîf ile kā'im-makām nasb olunması husûl-i garazına kavî bir vesîle olmağla binâen-aleyh vâlî-i cedîd Mısır'a vardıkda tarafından şeyhülbeledliği tevcîh etmek istisvâb olundu. Bundan sonra meclis-i mezkûrda madde-i Gürcistan der-miyân olunup birkaç gün mukaddem re'îsülküttâb efendi ile Rusya elçisinin mükâlemesinde Gürcistan tarafına taʿarruz olunduğu husûsunu elçi-i mesfûr medâr-ı bahs etdikde Gürcü ve Mekril tâ'ifeleri Devlet-i aliyye'nin reʿâyâsı olup Rusyalu taraflarından bunları istishâb fuzûlî hareket kabîlinden olduğu bî-irtiyâb olduğundan gayri her devlet tanzîm-i umûr-ı reʿâyâsında müstebidd bi'r-re'y olup düvel-i sâ'irenin müdâhelesi bî-vech idüğü re'îs efendi tarafından tafsîl ve Rusyalu'nun Gürcistan maddesine dâ'ir ahden iʿtirâza kudretleri olmayup hemen baʿzı bahâne-i cüst ü cûsuyla îrâd-ı kāl u kīl eyledikleri ve elçinin baʿzı tarafdan tahrîk ile Lezkî ve Dağıstan halkının Tiflis tarafına taʿarruzları suʿâline ne vechile cevâb verilmesi münâsibdir denildikde Tiflis Hânı'nın Moskovlu'ya tebaʿiyyeti katʿâ teslîm olunmayarak Devlet-i aliyye reʿâyâsı olan Gürcü tâ'ifesine ve memâlik-i müslimîne ve bâ-husûs hem-mezhebimiz olan (154-a) Dağıstan ve Lezkî halkına mâdâmki Tiflis Hânı müdâhale etmeye Devlet-i aliyye dahi kadîmden berü cârî olan muʿâmeleden gayri hân-ı mesfûr hakkında muʿâmele-i uhrâ icrâ etmeyeceği ve zikr olunan Gürcü tâ'ifesi sâ'ir reʿâyâ-yi Devlet-i aliyye misillû olup âsâyişleri matlûb olduğuna binâen mukaddemâ nasb u ikʿâdı musammem olan Keyhusrev'i kabul etmedikleri hâlde ibrâm olunmayup David'in nasbı matlûbları olur ise kadîmden ola-geldiği üzere ikʿâd olunur. Devlet-i aliyye tarafından yedine menşûr iʿtâ ve bunu dahi ahâli istemedikleri sûretde âharın nasbına nizâm verilmesi bu husûsun te'diye ve temşiyetine me'mûr olanlara tahrîr olunacağı ecvibesi elçi-i mesfûra verilmek enseb olduğunda ittifâk olunup meclise hitâm verildi.
Vukūʿ-ı meşveret der-hâne-i hazret-i fetvâ-penâhî berâ-yi Mısır ve umûr-ı sâire
Attribution
- Citation:
- "Vukūʿ-ı meşveret der-hâne-i hazret-i fetvâ-penâhî berâ-yi Mısır ve umûr-ı sâire", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1782_143.html
Item Details
- Title:
- Vukūʿ-ı meşveret der-hâne-i hazret-i fetvâ-penâhî berâ-yi Mısır ve umûr-ı sâire
- Creator:
- Ahmed Vâsıf Efendi
- Date Created:
- 1199
- Source:
- Mücteba İlgürel
- Format:
- text/plain
- Language:
- ota