Sûret-i takrîr

Takrîr-i kemterîn-i bendegân-ı dîvân-ı Sâmî el-Hâc Ahmed Resmî budur ki, bilâd-ı şimâliyye-i garbiyyeden Çermanya ve Alamanya memleketi dâhilinde fiʿl-asl Saksonya Eyâleti'nden [M1 240] maʿdûd olan Brandeburg Sancağı'na elektörlük nişânı ve Rusya ile Leh memleketlerine mücâvir ve muhtelit Prusya nâhiyesine Krallık ʿunvânıyla mutasarrıf olan Frederikos câ-nişîn-i peder olduğu yüz elli üç târîhinden berü tevsîʿ- i dâ'ire-i diyâr ve terfîʿ-i menâr-ı iʿtibâr niyyetine kendünün metbûʿu makāmında olan Nemçe Çâsârı ve Roma İmparatoru ile ceng ü peykârdan hâlî olmayup, bilâhare Françe ve Moskov devletleri Çâsâr-ı mezkûre muʿâvenetde yek-dil ve cânibdâr olmuşlar iken, Kral-ı mûmâ ileyh meydân-ı vegāda izhâr-ı sebât ü karâr ve akrân ü emsâli miyânında gerçi kesb-i iştihâr eyledi. Ammâ ber-vech-i muharrer kendünün metbûʿu mültecâsı olan kimesneye husûmet ve musâdemet dağdağasına düşen sipehsâlâr-ı gîr û dâr hasmından büyük bir devlet-i mü'eyyedle istizhâr eylemek, muktezây-ı hâl ü girdâr olduğundan gayri, hem-cânib ve hem-civârları olan Leh ve Danmarka ve Felemenk cumhûrlarının ve hâlâ eniştesi bulunan Şived ve hem-mezhebi İngiltere krallarının Devlet-i ʿaliyye muʿâhedesiyle iddihâr etdikleri mübâhât ü iftihâra imrenüp, bir müddetden berü ümniyye-i mezkûre tahsîline ikdâm etmiş idi. Men karaʿa bâben ve lecce velece mefhûmunca murûr-i eyyâmla esbâb-ı merâmı âmâde ve yüz yetmiş beş senesi esnâsında cenâb-ı Hudâvendigârî'den kendüye dergâh-ı ʿatûfet ve müsâʿade küşâde kılınup, temhîd-i esâs-ı müvâlât ve muʿâhede olunmağa müteʿâkıb de’b-i devlet üzere elçisi südde-i saʿâdete çehre-fersâ ve hedâyâ-yı girân-behâ ile ʿarz-ı kâlâ-yı temahhuz ve ilticâ ve Avrupa kralları miyânında kendüye ve ahlâfına sermâye-i tebahhuc ve iftihâr olmak içün ʿatebe-i ʿaliyyeden mahsûs elçi irsâlini recâ eylediği ecilden, cenâb-ı Şehinşâhî'den dahi izhâr-ı übbehet-i Hilâfet-ittisâm ve ifhâm-ı ʿuluvv-i menzilet-i İslâm kasdıyla hedâyâsının ezʿâfı temyîz ve tertîb ve bu ʿAbd-i kemîne tarîka-i Sefâret'le taʿyîn ü tesrîb olunmuş idi. Binâ'en ʿalâ zâlik, mîlâd-ı hazret-i ʿÎsâ'nın bin yedi yüz altmış üçüncü sâlinde vâkiʿ bin yüz yetmiş yedi senesi muharremü'l-harâmı evâ'ilinden olan bürûz-i saʿâdet-bürûzda Âsitâne-i ʿaliyye'den bedr ve Dâvud Paşa Serâyı'nda serme-i niʿâl-i yümn-iştimâlle dîde münevver ve tenbîhât-ı Mülûkâne ile ʿatıyye-i hümâyûna mazhar oldukdan sonra cânib-i maksûd ve me'mûrun bihe ʿazîmete müsûl ve yirmi günde Tuna kenârında vâkiʿ Maçin nâm menzile vusûl müyesser olup, mahall-i mezbûrda Boğdan Voyvodası'nın Mihmândârı istikbâl [M1 241] etmeğin, İbrâil Nâzırı maʿiyyetine me'mûr mîrî furkateye bismillâhi mecrâhâ ʿinâyetle süvâr ve Kalas Kasabası'na güzâr olundu. Zikr olunan Maçin ve karşısında İbrâil ve Kalas, Tuna kenârında se-pâye mesâbesinde olup, İbrâil'den Kalas'a varınca Tuna ortasında tûli iki sâʿatden ziyâde bir ada mevcûd olmak takrîbiyle İbrâil ve Kalas'a güzelce liman yerleri peydâ ve ʿale'd-devâm zahîre sefînelerine makarr u mersâ olmuşdur. Kalas'da üç gün ikāmetden sonra dört günde makarr-ı Emâret-i Boğdan olan Yaş şehrine vusûl ve belde-i mezkûrenin cânib-i cenûbîsinde Gök-su'ya müşâbih bir göl kenârında müsâfirîn-i Devlet-i ʿaliyye içün iʿdâd olunmuş Formosa nâm serâya nüzûl olunup, hasbe'l-iktizâ anda on beş gün kadar karâr ü ârâm ve kusûr-i levâzım-ı tarîka nizâm ve belde-i mezbûra Nehr-i Seret ile Nehr-i Prut âgūşunda bir sırt üzerinde şarkdan garba mümtedd olmuş ve cânib-i cenûbîsi bir nehr-i muhtasar ile kuşanmış vahl-zâr-ı vehâmet-güster kırk altı arzında tûlânî bir şehir olup, ortaları dârü'l-emâre ve baʿzı ebniyye-i kârgîr ile maʿmûr ve kenârları ahşâb ve aşâbdan fukarâ-yı raʿiyyet hâneleriyle muhât ve mestûrdur. Karşusunda iki püşte üzerinde Galata ve Çataçube [=Cetățuia] nâmında iki büyük kenîse olup, zikr olunan dârü'l-imâre ile bu kenîselerin haşerât-ı hafîfeden tehaffuza medâr olur hisâr-gûne ebvâb ü cidârları mevcûd etrafında bâğ ve bağçeleri maʿmûr ve Galata suyu bürûdet ve letâfetle mezkûrdur. Mârru'z-zikr nehr-i Seret İbrâ'îl ile Kalas [=Galatz] miyânında ve nehr-i Prut, Bucak ve Tomarova kenârında Tuna'ya munsab olmağla, Boğdan Eyâleti'nde hâsıl olan kereste envâʿı bu nehirler berekâtına sühûletle Kalas İskelesi'ne nâzil ve andan Kara-deniz sefîneleriyle İstanbul'a vâsıl olmakdadır. Yaş'dan hareket ve iki günde Nehr-i Prut üzerinden mürûr ile mâh-ı saferin yirmi beşinci günü Hotin'e varılmışdır.
Attribution
Citation:
"Sûret-i takrîr", Ottoman Text Corpus, Merve Tekgürler, https://mervetekgurler.github.io/ottoman_text_corpus_website/items/ave1752_512.html
Item Details
Title:
Sûret-i takrîr
Creator:
Ahmed Vâsıf Efendi
Date Created:
1178
Source:
Nevzat Sağlam
Format:
text/plain
Language:
ota